سەرۆکی هەرێمی کوردستان و سەرۆککۆماری فەرەنسا، لە پەیوەندییەکی تەلەفۆنیدا، دۆخی ناوچەکەیان تاوتوێ کرد، هەروەها نیگەرانیی قووڵی خۆیان بەرانبەر بە مەترسییەکانی پەرەسەندنی گرژییەکان دەربڕی و هاوڕا بوون لەسەر پێویستیی چڕکردنەوەی هەوڵە نێودەوڵەتییەکان بۆ رێگری لە فراوانبوونی زیاتری بازنەی ململانێکان. ئەمڕۆ شەممە، 7ـی ئاداری 2026، نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکی هەرێمی کوردستان، پەیوەندییەکی تەلەفۆنیی لە ئیمانوێل ماکرۆن، سەرۆککۆماری فەرەنساوە پێ گەیشت. ماڵپەڕی سەرۆکایەتیی هەرێمی کوردستان، لە راگەیەنراوێکدا ئاماژەی بەوە دا، سەرۆکی هەرێمی کوردستان و سەرۆککۆماری فەرەنسا، دەربارەی دۆخی ناوچەکە و لێکەوتەکانی شەڕ بیروڕایان گۆڕییه‌وه‌. هەردوولا نیگەرانیی قووڵی خۆیان بەرانبەر بە مەترسییەکانی پەرەسەندنی گرژییەکان دەربڕی و هاوڕا بوون لەسەر پێویستیی چڕکردنەوەی هەوڵە نێودەوڵەتییەکان بۆ رێگری لە فراوانبوونی زیاتری بازنەی ململانێکان، بە شێوەیەک کە ئاشتی و ئاسایش بۆ گەلانی ناوچەکە بگەڕێتەوە. بە پێی راگەیەنراوەکە، لە تەوەرێکی دیکەی گفتوگۆکەدا، په‌یوه‌ندییه‌كانی فەرەنسا لەگەڵ عێراق و هەرێمی کوردستان و بەردەوامیی هاوکارییەکان تاوتوێ کران. نێچیرڤان بارزانی و ماکرۆن داکۆکییان لە پتەوکردنی ئەو پەیوەندییە دۆستانەیەی نێوانیان کردەوە کە مێژوویەکی درێژی لە هاوکاری و هەماهەنگی لە بوارە جیاوازەکاندا هەیە. لای خۆیەوە، نێچیرڤان بارزانی سوپاسی رۆڵی پێشەنگانەی ماکرۆن و فەرەنسای کرد بۆ پشتگیریکردنی بەردەوامی هەرێمی کوردستان و عێراق، بە تایبەت لە هەوڵە دیپلۆماسییەکاندا بۆ دوورخستنەوەی ناوچەکە لە مەترسییەکانی شەڕ و ئاڵۆزی. لەوەتەی جەنگی ئەمریکا و ئیسرائیل لەگەڵ ئێران دەستی پێکردووە، وڵاتانی جیهان بە گشتی و وڵاتانی ناوچەکە بە تایبەتی، داوای راگرتنی جەنگ و چارکردنی کێشەکان لە رێگەی دیالۆگ و دیپلۆماسییەوە دەکەن، هەرێمی کوردستانیش وەک فاکتەری سەقامگیریی ناوچەکە، داوای چڕکردنەوەی هەوڵ نێودەوڵەتییەکان دەکات بۆ رێگری لە فراوانبوونی زیاتری بازنەی ململانێکان. ئەمەش لە کاتێکدایە، بەیانیی شەممە، 28ـی شوباتی 2026، ئەمریکا و ئیسرائیل هێرشی ئاسمانییان بۆ سەر ئێران دەست پێکرد و لە ئەنجامدا چەند سەرکردەیەکی وڵاتەکە کوژران. لە بەرانبەردا ئێران هەر زوو وەڵامی ئەو هێرشانەی دایەوە و وێڕای ئاراستەکردنی ژمارەیەک مووشەک بۆ ئیسرائیل، چەندین بنکە و بارەگا سەربازییەکانی ئەمریکای لە وڵاتەکانی ناوچەکەدا کردە ئامانج.

له‌كاتێكدا زیاتر له‌ مانگێك به‌سه‌ر رێككه‌وتنى نێوان هه‌سه‌ده‌ و حكومه‌تى دیمه‌شقدا تێپه‌ڕبووه‌، به‌ڵام هێشتا ته‌نها به‌شێكى رێككه‌وتنه‌كه‌ جێبه‌جێكراوه‌ و فه‌رمانده‌ى گشتیی هه‌سه‌ده‌ش ده‌ڵێت، زیاتر له‌ هه‌زار به‌ندكراو له‌ به‌ندینخانه‌كانى سوریادا ماون. له‌ 29ى كانونى دووه‌مى رابردوو رێككه‌وتنى نێوان هێزه‌كانى سوریاى دیموكرات (هه‌سه‌ده‌) و ده‌سه‌ڵاتدارانى سوریا راگه‌یه‌نرا، كه‌ به‌هۆیه‌وه‌ بارگرژى و رووبه‌ڕبوونه‌وه‌كانى نێوان هه‌ردوولا كۆتایی هات. رێككه‌وتنه‌كه‌ چه‌ندین خاڵ و برگه‌ له‌خۆده‌گرێت، كۆتایى هێنان به‌ بارگرژى و رووبه‌ڕووبوونه‌وه‌كان، دانانى پارێزگارێكى كورد بۆ حه‌سه‌كه‌، پێكهێنانى چوار لیواى سه‌ربازى له‌ شه‌ڕڤانانى هێزه‌كانى هه‌سه‌ده‌، ئاساییكردنه‌وه‌ى بارودۆخى ناوچه‌كان، گه‌ڕاندنه‌وه‌ى هێزه‌كان بۆ ناوچه‌كانى پێشوو و ئازادكردنى ده‌ستگیركراوان. له‌كاتێكدا مانگێك و یه‌ك هه‌فته‌ به‌سه‌ر ئه‌و رێككه‌وتنه‌دا تێپه‌ڕبووه‌، هێشتا هه‌ندێك له‌ بڕگه‌ و مادده‌كانى جێبه‌جێ نه‌كراون، به‌تایبه‌ت ئه‌وه‌ى په‌یوه‌سته‌ به‌ ئازادكردنى ده‌ستگیركراون. مه‌زڵوم عه‌بدى، فه‌رمانده‌ى گشتیی هێزه‌كانى سوریاى دیموكرات (هه‌سه‌ده‌) ئه‌مڕۆ رایگه‌یاند، هه‌زار و 70 به‌ندكراوى مه‌ده‌نى و سه‌ربازی له‌ به‌ندینخانه‌كانى سوریادا ماونه‌ته‌وه‌ و وتیشى، "كاركردنیان به‌رده‌وامه‌ بۆ گه‌ڕاندنه‌وه‌یان بۆ ناو خێزانه‌كانیان له‌ماوه‌ى داهاتوودا". عه‌بدى له‌ دیداریدا له‌گه‌ڵ لیژنه‌ی نوێنه‌رانى خێزانى به‌ندكراو و بێسه‌روشوێنبووان وتى، "دۆسیه‌ى به‌ندكراوان پرسێكى سه‌ره‌كییه‌ له‌ پرۆسه‌ى تێكه‌ڵكردنه‌وه‌ به‌پێى ئه‌و رێككه‌وتنه‌ى له‌ 29ى كانونى دووه‌م واژووكراوه‌". دووپاتیشیكرده‌وه‌ كه‌ به‌هیچ شێوه‌یه‌ك و له‌ هیچ بارودۆخێكدا سازش له‌سه‌ر ئه‌و پرسه‌ ناكه‌ن. به‌ وته‌ى ئه‌و، ئه‌حمه‌د شه‌رع، سه‌رۆكى سوریا لاى خۆیه‌وه‌ له‌كاتى واژووكردنیدا پابه‌ندبوونى خۆى به‌ جێبه‌جێكردنى رێككه‌وتنه‌كه‌ نیشانداوه‌. سه‌ره‌ڕاى سستى هه‌نگاوه‌كانى جێبه‌جێكردنى رێككه‌وتنه‌كه‌، به‌ڵام شاره‌زایان پێیانوایه‌ فشاره‌كانى رابردوو له‌ ناوخۆى كوردستان و ده‌ره‌وه‌ش له‌ڕێى وڵاتانى جیهانیی هاوپه‌یمانه‌وه‌ له‌ پێشى هه‌مووشیانه‌وه‌ ئه‌مریكا و فه‌ره‌نسا، زامنى جێبه‌جێكردنیه‌تى له‌نێوان هه‌ردوولا.

لە دیمانەیەکی تایبەتدا لەگەڵ کەناڵی فۆکس نیوزی ئەمریکی، بافڵ جەلال تاڵەبانی، سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان تیشک دەخاتە سەر ناوەڕۆکی پەیوەندییە تەلەفۆنییەکانی لەگەڵ دۆناڵد ترەمپ و بەرپرسانی تاران، هاوکات هەڵوێستی خۆی لەسەر جەنگی ئێران و ئەگەری گۆڕانکارییە سیاسییەکان ڕادەگەیەنێت. بافڵ تاڵەبانی لەبارەی پەیوەندییە تەلەفۆنییەکەی لەگەڵ دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا ڕایگەیاند، گفتوگۆکە زۆر ئارام و سەرنجڕاکێش بووە. ترەمپ لە پەیوەندییەکەدا کورد وەک "جەنگاوەری مەزن" وەسف کردووە و سوپاسگوزاریی خۆی بۆ ئەو ساڵانە دەربڕیوە کە کورد لەگەڵ هێزە تایبەتەکانی ئەمریکا خزمەتیان کردووە. تاڵەبانی ئاماژەی بەوەش کرد، تێگەیشتنی بۆ قسەکانی ترەمپ ئەوە بووە کە پاراستنی خەڵک لە عێراقدا لە پێشینەی کارەکانیدایە. سەرۆکی یەکێتی باسی لە پەیوەندییەکی دیکەی لەگەڵ وەزیری دەرەوەی ئێران کرد و ڕایگەیاند، بەرپرسانی تاران نائومێدییەکی زۆریان دەربڕیوە، چونکە پێیان وابووە گفتوگۆ دیپلۆماسییەکان بە باشی بەڕێوەدەچوون و بڕیار بوو گرووپێکی تەکنیکی کۆببنەوە. وەزیری دەرەوەی ئێران بە بافڵ جەلال تاڵەبانی گوتووە کە ئەمە جەنگێک نەبووە ئەوان ویستبێتیان، بەڵام ئێستا وەک جەنگی "مان و نەمان" سەیری دەکەن، لەگەڵ ئەوەشدا هێشتا کراوەن بۆ دانوستانی ئاشتییانە. سەبارەت بە ئەگەری ڕووخانی دەسەڵاتی کۆماری ئیسلامی، بافڵ جەلال تاڵەبانی پێی وایە لە ئێستادا گۆڕینی دەسەڵات ئەگەرێکی بەهێز نییە. ئاماژەی بەوە کرد کە تاوەکو ئێستا هیچ ڕاپەڕینێکی جەماوەری لە ناوخۆی ئێراندا نەبینراوە. هۆشداریشی دا کە حکومەتی ئێران 45 ساڵە پلان بۆ ئەم ڕۆژە دادەنێت، بۆیە پێشبینی بەرگرییەکی توند و ئۆپەراسیۆنێکی درێژخایەن و قورس دەکرێت. بافڵ جەلال تاڵەبانی جەختی لەوە کردەوە کە بارودۆخی ئێران جیاوازە لە عێراقی ساڵی 2003، چونکە لەو کاتەدا ئۆپۆزیسیۆنێکی ناسراو و ڕێزلێگیراو لە نێو کورد و شیعەدا دژی سەدام هەبوو، بەڵام لە ئێستای ئێراندا هیچ "سیمبولێک" نییە کە خەڵک لە دەوری کۆببنەوە. هەروەها گومانی دەربڕی لەوەی ناردنی سەرباز بۆ سەر زەوی لە وڵاتێکی گەورەی وەک ئێران بژاردەیەکی دروست بێت. لە وەڵامی پرسیارێکدا سەبارەت بە بەشداریی کوردانی ئێران لە ئۆپەراسیۆنەکاندا لە خاکی عێراقەوە، بافڵ جەلال تاڵەبانی ڕایگەیاند، هیچ ئۆپەراسیۆنێکی چەکداریی سنووربڕ لە خاکی هەرێمی کوردستانەوە ڕوونادات. ڕاشیگەیاند، جووڵەیەکی لەو شێوەیە زیانبەخشە، چونکە ڕەنگە ناسیۆنالیزمی ئێرانییەکان بوروژێنێت و خەڵک دژی بزووتنەوە جوداخوازییەکان یەکبخات، هاوکات تورکیاش تووشی نیگەرانیی جدی دەکات. سەرۆکی یەکێتی ئاماژەی بەوە کرد، ئامانجی سەرەتایی ئەمریکا تێکشکاندنی توانای مووشەکیی بالیستی و دڵنیابوونەوەیە لەوەی ئێران هەرگیز چەکی ئەتۆمی بەدەستناهێنێت. بەڵام ئیسرائیلییەکان بە ڕوونی زیاتر خوازیاری گۆڕینی حکومەتن و دەیانەوێت سەرکردەیەکی جیاواز بێتە سەر کار کە ئەمریکا و ئیسرائیل بتوانن کاری لەگەڵ بکەن. لە کۆتایی دیمانەکەدا، بافڵ جەلال تاڵەبانی ڕایگەیاند کە کوردستان پێویستە ببێتە "پردێک نەک گۆڕەپانی جەنگ". ئاماژەی بەوە کرد کە کورد پێگەیەکی ناوازەی هەیە بۆ گێڕانی ڕۆڵی نێوەندگیری وەک ئەوەی ڕەوانشاد جەلال تاڵەبانی دەیگێڕا. هەروەها گەورەترین نیگەرانیی خۆی بۆ "قەیرانی مرۆیی" دەربڕی و داوای کرد کێشەکان بەبێ خوێنڕشتن و لە ڕێگەی دیالۆگەوە چارەسەر بکرێن، چونکە تەنیا ئاشتیی بەردەوام سەقامگیری بۆ ناوچەکە دەهێنێت.

محەممەد شیاع سوودانی، سەرۆکوەزیرانی عێراق و نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکی هەرێمی کوردستان، پەیوەندییەکی تەلەفۆنییان ئەنجام دا و تێیدا جەختیان لە رەتکردنەوەی هەموو ئەو هێرشانە کردەوە کە دەکرێنە سەر خاک و سەروەریی عێراق و هەرێمی کوردستان. ئەمڕۆ هەینی، 6ی ئاداری 2026،  نووسینگەی راگەیاندنی سەرۆکوەزیرانی عێراق بڵاویکردەوە، محەممەد شیاع سوودانی لە پەیوەندییەکی تەلەفۆنیدا لەگەڵ نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکی هەرێمی کوردستان، دوایین پێشهاتە ئەمنییەکانی ناوچەکە و کاریگەرییەکانی بەردەوامیی ئۆپەراسیۆنە سەربازییەکانیان لەسەر عێراق تاوتوێ کرد. لە راگەیەندراوەکەدا هاتووە، هەردوولا جەختیان لە "رەتکردنەوەی ئەو دەستدرێژییانە کردەوە کە دەکرێنە سەر چەندین شاری عێراق بە هەرێمی کوردستانیشەوە؛" هەروەها سوودانی و نێچیرڤان بارزانی هاوڕابوون لەسەر ئەوەی کە "نابێت رێگە بدرێت خاکی عێراق ببێتە سەرچاوەیەک بۆ هێرشکردنە سەر وڵاتانی دراوسێ." هەر لەو پەیوەندییە تەلەفۆنییەدا سەرۆکوەزیرانی عێراق و سەرۆکی هەرێمی کوردستان پشتیوانیی خۆیان بۆ هەموو ئەو هەنگاوانە دووپاتکردەوە کە ئامانجیان بەهێزکردنی ئاسایش و سەقامگیرییە لە ناوچەکە. تەوەرێکی دیکەی گفتوگۆکانی نێوان سەرۆکوەزیرانی عێراق و سەرۆکی هەرێمی کوردستان پرسی ناوخۆی عێراق بووە. سوودانی و نێچیرڤان بارزانی جەختیان لە پێویستیی "رووبەڕووبوونەوەی ئاڵنگارییەکانی ئێستا کردەوە، ئەوەش لە رێگەی یەکخستنی هەڵوێستی هێزە نیشتمانییەکان و گوتارەکان، بە مەبەستی پاراستنی سەقامگیریی وڵات، سەروەرییەکەی و بەهێزکردنی ئاسایشی نیشتمانی."

وەزارەتی بەرگریی تورکیا، هۆشداری دەدات لە چالاکییەکانی پارتی ژیانی ئازادی کوردستان (پژاک) لە ناو خاکی ئێران و ڕایدەگەیێنێت، ئەم گرووپە مەترسییە بۆ سەر سەقامگیریی ناوچەکە و دامەزراوەکانیان چاودێریی وردی دۆخەکە دەکەن. وەزارەتی بەرگریی تورکیا، ڕایگەیاند، چالاکییەکانی پژاک کاریگەریی نەرێنییان لەسەر ئاسایشی ئێران و تەواوی ناوچەکە هەیە. وەزارەتەکە کارەکانی ئەم پارتەی بە مەبەستی خۆشکردنی "ئاگری دابەشخوازیی ئیتنیکی" ناوبرد و ئاماژەی بەوە کرد کە ئەمە نەک هەر سەقامگیریی ئێران دەخاتە مەترسییەوە، بەڵکو کاریگەریی خراپیشی لەسەر خۆشگوزەرانیی گەلانی ناوچەکە دەبێت. لە ڕاگەیێندراوەکەدا، وەزارەتی بەرگریی تورکیا پژاکی وەک "قۆڵی ئێرانی پەکەکە" وەسف کردووە. جەختی لەوەش کردووەتەوە کە هەموو دامەزراوە پەیوەندیدارەکانی دەوڵەتی تورکیا بە شێوەیەکی هەماهەنگ و لە نزیکەوە چاودێریی پێشهاتەکان و جموجوڵە سەربازی و سیاسییەکانی ئەو هێزە لە ناو خاکی ئێراندا دەکەن. ئەم هەڵوێستەی وەزارەتی بەرگری دوای ئەوە دێت کە هاکان فیدان، وەزیری دەرەوەی تورکیا لە چەند ڕۆژی ڕابردوودا ڕایگەیاند، وڵاتەکەی لە نزیکەوە چاودێریی جووڵەکانی "هاوپەیمانیی حزبەکانی ڕۆژهەڵاتی کوردستان" دەکات. ئەمەش نیشانەی بایەخپێدانی تورکیایە بە گۆڕانکارییە ئەمنییەکانی سەر سنووری وڵاتانی دراوسێ لەم بارودۆخەدا.

حکومەتی هەرێمی کوردستان ئەو ڕاپۆرتانە ڕەت دەکاتەوە گوایە بەشێکن لە پلانی پڕچەککردنی حزبە کوردییەکانی ئۆپۆزسیۆنی ئێران. پێشەوا هەورامی، وتەبێژی حکومەتی هەرێم ڕۆژی پێنجشەممە لە تویتێکدا ڕایگەیاند " تۆمەتانەی بانگەشەی ئەوە دەکەن کە ئێمە بەشێکین لە پلانی پڕچەککردن و ناردنی لایەنە کوردییەکانی ئۆپۆزسیۆن بۆ ناو خاکی ئێران، بە تەواوی بێ بنەمان. ئێمە بە توندترین شێوە ئەمە ڕەتدەکەینەوە و دووپاتی دەکەینەوە کە بە مەبەست و بۆ زیانگەیاندن بڵاودەکرێنەوە." وتەبێژی حکومەتی هەرێمی کوردستان جەخت دەکاتەوە لەوەی نە حکومەتی هەرێم و نە لایەنە سیاسییەکانی ناو حکومەت "بەشێک نین لە هیچ هەڵمەتێک بۆ فراوانکردنی شەڕ و ئاڵۆزییەکانی ناوچەکە." دەشڵێت "به پێچه وانه وه داوای ئاشتی و سه قامگیری" لە ناوچەکەدا دەکەن. لە ماوەی چەند ڕۆژی ڕابردوودا، دەیان مووشەک و فڕۆکەی بێفڕۆکەوان لەلایەن ئێران و گرووپە بەکرێگیراوەکانی لە ناوچەکە، هەرێمی کوردستانیان کردووەتە ئامانج، هەرچەندە بەشێکی زۆری مووشەکەکان لەلایەن سیستمی بەرگری ئەمەریکاوە پوچەڵکراوەتەوە. حکومەتی هەرێمی کوردستان داوا لە حکومەتی فیدراڵی لە بەغدا و کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی دەکات " دەستوەردان بکەن بۆ ڕاگرتنی ئەو هێرشانە و پاراستنی خاک و گەلەکەمان و هەرێمەکەمان." ڕۆژی چوارشەممە گوتەبێژی کۆشکی سپی کارۆلاین لڤیت، لە وەڵامی پرسیارێکدا سەبارەت بە ئەگەری بەشداری کورد لە شەڕەکەدا ئەو ڕاپۆرتانەی ڕەت کردەوە کە گوایە ئەمەریکا هێزە کوردییەکان پڕچەک دەکات بۆ بەشداری کردن لە شەڕ. ئەو گوتی سەرۆک ترامپ پەیوەندی تەلەفۆنی لەگەڵ بەرپرسانی ئەو وڵاتانەدا کردووە کە بوونەتە ئامانجی هێرشەکانی ئێران و لەو چوارچێوەیەدا لەگەڵ بەرپرسانی هەرێمی کوردستانیش قسەی کردووە چەنکە بنکەمان لە هەولێر هەیە.

دارایی هەرێم دەڵێت: ئەم بڕە پارەیە وەک بەشێک لە تەمویلی موچەی مانگی شوبات هاتووە و تەرخانکراوە بۆ موچەی ئەم توێژانە؛ خانەنشینان، سوودمەندانی چاودێریی کۆمەڵایەتی، فەرمانبەرانی گرێبەست، و مینحەی زیندانییانی سیاسی. سەبارەت بە کاتی راگەیاندنی خشتە و دابەشکردنی موچەش، وەزارەتی دارایی دڵنیایی دەدات و جەخت دەکاتەوە کە چاوەڕێ دەکرێت لەگەڵ دەستپێکردنەوەی دەوامی رەسمی لە رۆژی یەکشەممەی داهاتوو، تەواوی تەمویلی موچە بخرێتە سەر هەژمارەکەیان.  هەرکە تەواوی پارەکە گەیشت و وەرگیرا، راستەوخۆ خشتەی موچەی مانگی شوبات رادەگەیەنرێت و پرۆسەی دابەشکردنی موچە دەست پێدەکات.

سەرچاوەیەک لە وەزارەتی دارایی حکومەتی عێراق ، مووچەی مانگی دووی مووچەخۆرانی هەرێمی کوردستان خەرج کرا. بەپێی زانیارییەکان بە گەیشتنی پارەی مووچە و وەرگرتنی لە لایەن وەزارەتی دارایی و ئابووریی هەرێمی کوردستان، لە ماوەی سێ ڕۆژ مووچەی سەرجەم مووچەخۆرانی هەرێمی کوردستان دابەش دەکرێت.  هەموو ئەو مووچەخۆرانەی ئەم مانگە مووچە وەردەگرن دەبێت لە هەژماری من تۆمار کرابن و کارتی بانکییان وەرگرتبێتەوە، ئەوانەی خۆیان تۆمار نەکردووە، مووچەیان ڕادەگیرێت. خەرجکردنی مووچەی مانگی دووی مووچەخۆرانی هەرێمی کوردستان دوای ئەوە دێت، دوێنێ  چوارشەممە، 4-3-2026 وەزارەتی دارایی و ئابووریی هەرێمی کوردستان، 120 ملیار دینار داهاتی نانەوتی مانگی دووی خستە سەر هەژماری بانکیی وەزارەتی دارایی عێراق لە لقی هەولێری بانکی ناوەندی. - پێشتریش لە ڕۆژی 23-2-2026، تیمی تەکنیکی وەزارەتی دارایی و ئابووریی هەرێمی کوردستان، لیستی مووچەی مانگی دوو و میزان موراجەعەی مانگی یەکیان بردە وەزارەتی دارایی عێراق.

سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان لە یادی 35 ساڵەی ڕاپەڕیندا جەخت لە خاوەندارێتی حزبەکەی بۆ ئەو دەستکەوتە دەکاتەوە و داوای یەکگوتاریی لایەنەکان دەکات بۆ پاراستنی هەرێمی کوردستان لە ململانێ سەربازییەکانی ناوچەکە. بافڵ جەلال تاڵەبانی، سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان ڕایگەیاند، ڕاپەڕین کە لە ڕانیەوە بڵێسەی سەند، سەرەتای وەرچەرخان و سەردەمێکی نوێ بوو بۆ گەلی کورد. ئاماژەی بەوەش کرد کە یەکێتی شانازیی خاوەندارێتی ئەم دەستکەوتە مێژووییەی پێبڕاوە و وەک "ئەندازیاری ڕاپەڕین" یادی هەموو ئەو قارەمانانە دەکەنەوە کە شۆڕشی نوێیان هەڵگیرساند. سەرۆکی یەکێتی جەختی لەوە کردەوە کە بەرپرسیارێتی هەمووانە بە پێکەوەیی و ڕۆحیەتێکی نیشتمانیی دوور لە دروشم، هەنگاو بنێن بۆ چارەسەرکردنی کێشەکان و بونیادنانەوەی یەکدەنگی و یەک گوتاری. ڕاشیگەیاند، پێویستە حکومەتێک دروستبکرێت کە خزمەتی خەڵک بکات و لە ئاست داخوازی و پێویستییەکانیاندا بێت، کە ئەمە بە باشترین وەفا بۆ خەڵک و تێکۆشەرانی ڕاپەڕین دانا. لەبارەى بارودۆخی ئێستای ناوچەکە، بافڵ تاڵەبانی، ئاماژەی بەو دۆخە هەستیار و ناسەقامگیرە کرد کە ناوچەکەی پێدا تێدەپەڕێت. ڕایگەیاند، هەموو هەوڵێکیان بۆ پاراستنی سەقامگیریی وڵات و دوورخستنەوەی ململانێ و شەڕەکانە لە خاکی هەرێمی کوردستان، تاوەکو خەڵک و خاک لە مەترسییەکان پارێزراو بن. لە کۆتایی پەیامەکەیدا، سەرۆکی یەکێتی بەڵێنی دا کە هەمیشە لەسەر ڕێبازی تێکۆشەران بەردەوام بێت بۆ خزمەتکردن و پاراستنی خەڵک. بە وەفادارییەوە سەری ڕێزی بۆ شەهیدانی ڕاپەڕین و سەرجەم شەهیدانی کوردستان چەماندەوە و سڵاوی بۆ کەسوکارە تێکۆشەرەکانیان نارد.

سەرۆک بارزانی بە بۆنەی ساڵیادی راپەرینی ئاداری 1991 پەیامێکی بڵاوکردەوە و تێێدا هاتووە، بە بۆنەی سی و پێنجەمین ساڵیادی دەستپێكی ڕاپەڕینی گەلی كوردستان پیرۆزبایی لە خانەوادەی سەربەرزی شەهیدان و پێشمەرگە قارەمانەكان و خەڵكی خۆشەویستی كوردستان دەکەین. گوتیشی: هیوادارین هەرچی كێشە و ناكۆكی لە ناوچەكەدا هەیە بە رێگەی ئاشتیانە چارەسەر بێت. دەقی پەیامەکەی سەرۆک بارزانی بەناوی خودای بەخشندە و میهرەبان بە بۆنەی سی و پێنجەمین ساڵیادی دەستپێكی ڕاپەڕینی گەلی كوردستان پیرۆزبایی لە خانەوادەی سەربەرزی شەهیدان و پێشمەرگە قارەمانەكان و خەڵكی خۆشەویستی كوردستان و هەموو ئەو نیشتیمانپەروەر و تێكۆشەر و ئازادیخوازانە دەكەم كە ڕۆڵیان لە بەدیهاتنی ئەو دەستكەوتە بەهادارەی گەلەكەماندا هەبووە. ڕاپەڕین بەرهەم و درێژكراوەی خەبات و قوربانیدانی دەیان ساڵەی جەماوەر و هێزە خەباتگێڕەكانی كوردستان بوو. ئەو ڕووداوە پڕ لە شانازییە بۆ تاك تاكی كوردستانیان لە ئێستا و داهاتوودا هەڵگری پەیامی خۆبەدەستەوەنەدان و ئازادیخوازی و ئیرادەی ژیانی سەربەرزانەیە. ئێستا ناوچەكەمان بە بارودۆخێكی زۆر ئاڵۆز و هەستیاردا تێدەپەڕێت و هیوادارین كە هەرچی كێشە و ناكۆكی لە ناوچەكەدا هەیە بە ڕێگەی ئاشتیانە بگاتە ئەنجام و چارەسەری. ئێمەش ئەوەی لە دەستمان بێت دەیكەین بۆ ئەوەی كوردستان لە شەڕ و نەهامەتی و ناخۆشی دوور بێت و پارێزراو بێت. لەو یادە پیرۆزەدا سڵاو بۆ شەهیدانی ڕاپەڕین و هەموو شەهیدانی ڕێگەی ئازادیی كورد و كوردستان دەنێرین.

بەبۆنەی 35ـەمین ساڵیادی راپەڕینی خەڵکی رانیە مەکتەبی سیاسی پارتی دیموکراتی کوردستان، جەخت لەسەر یەکڕیزیی نێو ماڵی کوردستانی دەکاتەوە و رایدەگەیەنێت: ئەرکی هەموو لایەکی دەزانین لە پرسە ستراتیژییەکاندا هاوئاراستە و هاوگوتار بین و بەرژەوەندییە باڵاکانی خەڵکی کوردستان لەپێش هەر شتێکی دیکەوە دابنرێت. ئەمڕۆ چوارشەممە، 4ـی ئاداری 2026، مەکتەبی سیاسی پارتی دیموکراتی کوردستان، بەبۆنەی ساڵیادی راپەڕینی خەڵکی رانیە پەیامێکی بڵاوکردەوە و ئاماژە بەوە دەکات، بنیاتنان و پلان و کارنامە و پتەوکردنی ئەو قەوارە دەستوورییەی هەرێم ئاسان نەبوو، بەڵکو تاکو ئەمڕۆش روبەڕووی کۆمەڵێک بەربەست و گیروگرفتی سیاسی، ئابووری و ئەمنی دەبێتەوە، بەڵام بە باوەڕ و دڵسۆزیی گەل و هێزە نیشتمانییەکان و قوربانییدانی پێشمەرگە قارەمانەکان، وڵاتمان هەمیشە ئارام و سەقامگیر ماوەتەوە. پەیامی مەکتەبی سیاسیی پارتی دیموکراتی کوردستان بە بۆنەی(٣٥)ەمین ساڵیادی ڕاپەڕین:: لاپەڕە گەشەکانی بزووتنەوەی ڕزگاریخوازیی گەلەکەمان بە قوربانیدان و خۆڕاگری و ئیرادەی ڕۆڵە دڵسۆزەکان نەخشێنراوە، هێزێک کە هەمیشە سەنگەری دژ بە ستەم و زۆرداری بوو و سەلماندی کە هێزی گەل تاکە هێزی ڕاستەقینەی شۆڕش و بەرخودانە. یەکێک لەو ئەڵقە چارەنووسسازانەی خەباتی بەردەوام و نەپساوەمان، ڕاپەڕینی شکۆداری (٥ی ئاداری ١٩٩١) بوو، کە لە شاری ڕانیەی دەروازەی ڕاپەڕین دەستیپێکرد و کڵپە و گڕی ڕاپەڕین خامۆش نەبوو تا ئازادکردنی کەرکوکی دڵی کوردستان، ڕاپەڕین وەستانەوەبوو دژ بە ستەم و سەرکوتکاری رژێمی بەعس و دارودەستەکەی و، بوو بە هەنگاوێکی مەزن و هیوابەخش بۆ بنیاتنانی ئەزموونێکی نوێی فەرمانڕەوایی کورد، کە خۆی لە هەڵبژاردنی پەرلەمان و بنیاتنانی حکوومەتی هەرێمی کوردستان لەساڵی ١٩٩٢ـدا نیشان دا. بنیاتنان و پلان و کارنامە و پتەوکردنی ئەو قەوارە دەستوورییەی هەرێم ئاسان نەبوو، بەڵکو تاکو ئەمڕۆش ڕوبەڕووی کۆمەڵێک بەربەست و گیروگرفتی سیاسی، ئابووری و ئەمنی دەبێتەوە، بەڵام بە باوەڕ و دڵسۆزیی گەل و هێزە نیشتمانییەکان و قوربانییدانی پێشمەرگە قارەمانەکان، وڵاتمان هەمیشە ئارام و سەقامگیر ماوەتەوە. هاووڵاتییانی خۆشەویستی کوردستان ڕاپەڕین و دەستکەوتەکانی کە بەرهەمی خوێنی شەهیدە نەمرەکان و رەنج و تێکۆشانی پێشمەرگە نەبەزەکان و پەیڕەوانی ڕێبازی بارزانی و ڕۆڵەکانی گەلەکەمان بوو لەژێر سایە و حیکمەت و سەرکردایەتی سەرۆک مەسعود بارزانی، ئەو ڕاستییەی سەلماند کە سەرکەوتنی نەتەوەکەمان لە یەکدەنگی و برایەتیمان دایە و، ناتەبایی و پەرتەوازەییش تەنیا زیان بە میللەتەکەمان دەگەیەنێ. لەم یادە شکۆمەندەدا، لە پارتی دیموکراتی کوردستان جەخت لەسەر یەکڕیزیی نێو ماڵی کوردستانی دەکەینەوە و، بە ئەرکی هەموو لایەکی دەزانین لە پرسە ستراتیژییەکاندا هاوئاراستە و هاوگوتار بین و بەرژەوەندییە باڵاکانی خەڵکی کوردستان لەپێش هەر شتێکی دیکەوە دابنرێت. کوردستانییانی هێژا هەلومەرجی سیاسیی ناوچەکە بە قۆناغێکی هەستیار و چارەنووسسازدا تێدەپەڕێت، جەنگ هەڵگیرساوە کە هەرێمی کوردستان بەشێک نیە لەو شەڕە بەڵام بارودۆخێکی گرژ هاتۆتە ئارا. پێویستە و کاری لە پێشینەی هەموو لایەکە کار بۆ سەقامگیریی هەرێم و پاراستنی دەستکەوتەکانمان و پاڵپشتی دامەزراوەکان و حکومەتی هەرێم بکەین بۆ پاراستنی ئاسایش و ژیان و گوزەرانی هاووڵاتیانمان، هەوڵەکانمان بۆ ئەوەبێت عێراق بەگشتی و هەرێمی کوردستان بەتایبەتی دوربێت لە شەڕ و بەلکێشی شەڕ و ململانێکان نەکرێن و ڕێگا لە میلیشیا و چەکدارە لە یاسا دەرچووەکان بگیریت لەو هێرشانەی دەیکەنە سەر هەرێمی کوردستان، پێویستە حکومەتی فیدراڵ بە ئەرکی دەستووری و یاسایی خۆی هەڵسێت لە بەرامبەر ئەو دەستدرێژیانەی کە لەکاتی هەڵگیرسانی شەڕی ئیسرائیل و ئەمریکا لەگەڵ ئێران دەستی پێکردووە و بۆتە هۆی نیگەرانی هاووڵاتیانمان. پارتیمان جەخت دەکاتەوە کە هەرێمی کوردستان نەبووە و ناشبێتە پێگەیەک بۆ نیگەرانکردنی دراوسێکانمان و لەو ئاراستەیەش بەردەوام دەبین هەروەکو چۆن مافی خۆمانە ئەو چاوەڕوانیەشمان لە دراوسێکانمان هەبێت. هاوکات پێداگرین لەسەر ماف و دۆزی ڕەوای گەلەکەمان و هاووڵاتیانیشمان هان دەدەین پاڵپشت و هاوکاری دامودەزگا ئەمنی و پەیوەندارەکان بن لەم هەلومەرجەدا هەروەکو هەمیشە هاوکاربوون. لە یادی ڕاپەڕین دا، سەری ڕێز و نەوازش بۆ شەهیدانی کورد و کوردستان، سەروەریان بارزانیی نەمر و کاک ئیدریسی هەمیشە لەیاد دادەنوێنین. دروود بۆ شەهیدانی ڕاپەڕینی شکۆداری ئاداری ١٩٩١. سڵاو بۆ گیانی پاکی شەهیدانی بزووتنەوەی ڕزگاریخوازیی کورد و کوردستان.

کۆمەڵەی شۆڕشگێڕی زەحمەتکێشانی کوردستانی ئێران ڕایدەگەیەنێت بەشداریی هاوپەیمانیی حزبەکانی کوردستانی ئێران دەکەین و ئەو بابەتانەی بۆ بزووتنەوەکە و بۆ داهاتووی کوردستان بە گرینگیان دەزانێ لە ناوخۆی هاوپەیمانیەکە و بە دیالۆگی هاورێیانە چارەسەر بکات. ڕاگەیەندراوی دەفتەری سیاسی کۆمەڵە سەبارەت بە بەشداری لە هاوپەیمانی کوردستان کۆمەڵانی تێکۆشەری خەڵکی کوردستان، دۆستان و دڵسۆزانی یەکگرتوویی گەلی کورد، هەموان لە تێکۆشانی چەندەها ساڵەی ئێمە لە پێناو یەکڕیزیی گەلی کورد و هاوکاری هێزە سیاسییەکانی کوردستان ئاگادارن. لە درێژەی ئەو هەوڵ و تێکۆشانەدا بوو کە لە مانگەکانی ڕابردوودا بەشدارییەکی چڕ و پڕمان لە ناوەندی دیالۆگدا کرد.  ئەوەشتان لێ شاراوە نییە کە ئێمە بە تایبەت لەسەر ڕوونتر کردنەوەی زۆرتری دوو بابەت، واتا هێزی یەکگرتووی پێشمەرگەی کوردستان و هەروەها بەرێوەبەریی هاوبەشی کوردستان لە قۆناغی گوزاردا پێداگریمان دکرد و  خوازیاری دیاریکردنی میکانیزمگەلی کردەیی بۆ بەڕێوەبردنی ئەو بابەتانە بووین. ئەو بابەتانە ئێستاش و لە داهاتووشدا بە گرینگ دەزانین و وەکوو ئامانجێک هەوڵیان بۆ دەدەین. بەڵام هەموان دەبینین کە لە ڕۆژانی ڕابروودا قۆناغێکی بەتەواوی نوێ هاتۆتە ئاراوە. تەوژمی گۆڕان زیاتر لە هەموو کات ڕووی لە ناوچەکەی ئێمە کردووە و کوردستانی ڕۆژهەڵاتی خستۆتە بەردەم هەلومەرجێکی زۆر هەستیار و مێژوویی کە ئەوەش لە هەموو کات زیاتر پێویستی بە یەکڕیزی، هەماهەنگی و کاری هاوبەشە.  هەروەها زۆرێک لە دۆستان و دڵسۆزانی کۆمەڵە و بزووتنەوەی کوردستان لەم ماوەیەدا پەیوەندییان پێوە کردووین و لەسەر ڕۆڵ و نەخشی کاریگەری کۆمەڵە لە پتەوترکردن و کارامەترکردنی یەکگرتوویی و یەکڕیزی نێو ماڵی کورد دواون و داواکاری بەشداریمان لە هاوپەیمانی بوون.  بە لەبەرچاوگرتنی هەموو ئەوانە و لەو سۆنگەیەوە کە کۆمەڵە هەمیشە ئەرکە مێژوویی و بەرژەوەندە نەتەوەییەکان دەخاتە سەرووی هەموو شتێکەوە، دەفتەری سیاسی کۆمەڵە بڕیاری دا لەمڕۆوە بەشداری هاوپەیمانی حیزبەکانی کوردستان بکات و ئەو بابەتانەی بۆ بزووتنەوەکە و بۆ داهاتووی کوردستان بە گرینگیان دەزانێ لە ناوخۆی هاوپەیمانیەکە و بە دیالۆگی هاورێیانە چارەسەر بکات. بڕووخێ رژیمی کۆماری ئیسلامی ئێران   بژی کوردستان کۆمەڵەی شۆڕشگێڕی زەحمەتکێشانی کوردستانی ئێران دەفتەری سیاسی ١٣ی ڕەشەمەی ١٤٠١٤ی هەتاویی ٤ی مارچی ٢٠٢٦ی زایینی

عومەر ئۆجەلان، پەرلەمانتاری پارتی دەم، ناوەڕۆکی دیدارەکەی ڕۆژی 26ی شوباتی لەگەڵ عەبدوڵا ئۆجەلان ئاشکرا کرد. ئۆجەلان لەو دیدارەدا ڕایگەیاندووە، پێگەی ئەو گرنگە و دەبێت یەکلاییبکرێتەوە، چونکە "پێگەی ئەو، پێگەی کوردە". ئاماژەی بەوەش کردووە کە هەرچەندە پرۆسەکە بە سستی بەڕێوەدەچێت، بەڵام زەمینەیەک بۆ سیاسەتی دیموکراسی ڕەخسێندراوە. عومەر ئۆجالان قسەی بۆ ئاژانسی میزۆپۆتامیا کرد و باسی لە ناوەڕۆکی دیداری ٢٦ـی شوبات کرد. بنەماڵەکان لە ئیمراڵی لەگەڵ ڕێبەر ئاپۆ و حامیلی یەڵدرم و عومەر خەیری کۆنار و ئەرگین ئاتابای و مەحمود یامالاک دیداریان ئەنجامدا. عومەر ئۆجالان ڕایگەیاند دیدارەکەیان نزیکەی دوو کاتژمێری خایاندووە، تا ئێستە شەش جار دیداری لەگەڵ ڕێبەر ئاپۆ ئەنجامداوە و ڕەوشی تەندرووستی باشە. عومەر ئۆجالان گوتی: "لە دیدارەکەدا چەندین بابەتی هەڵسەنگاند، بابەتی ئێران و سووریا و عێراقی هەڵسەنگاند و پێشبینییەکانی خستەڕوو". عومەر ئۆجالان گوتی: ڕێبەر ئاپۆ لە دیدارەکانی پێشوو گوتی، پێویستە گەلی کورد و ڕێکخراوەکانی ڕێوشوێنی گونجاو بگرنەبەر، چونکە عێراق لەدەستچووە و سووریا هەڵوەشاوەتەوە، گەر ئێرانیش ڕەچاوی دۆخەکە نەکات و دیموکراتیک نەبێت، دەستوەردان لە ئێران دەکرێت. ئێمە لە قۆناغی دووەمی دەستوەردانەکانین. دەستوەردانی یەکەم لە شەڕی دوانزە ڕۆژە دەستی پێ کرد. دەستوەردانی دووەمیان فراوانترە، لە جوگرافیایەکی فراوانتر تەشەنەی کردووە و دەستوەردانێکی گەورە دەکرێت".   'پێویستە گەلەکەمان بپارێزین' عومەر ئۆجالان ڕایگەیاند ڕێبەر ئاپۆ لەڕووی ئازادی و ئەمنییەوە لە پرسەکەی ڕوانیوە و گوتویەتی: " چۆن ئاسایشی گەلەکەمان بپارێزین و چۆن گەلەکەمان ئازاد بکەین؟ پەیوەندییەکی هاوژیانی لە نێوان ئەم دوو چەمکەدا هەیە. ئەگەر ئاسایشی گەل بپارێزیت، هەنگاوێکی گرنگ دەنێن لەسەر ڕێگای ئازادی. پاشان ئازادی بەهادار دەکەن و مانای پێدەبەخشن. بەڵام ئەو زیهنیەتانە چین کە زەمینە بۆ کۆمەڵکوژی گەورە لە جوگرافیای ئێمە و لە کوردستان و لە وڵاتدا خۆش دەکەن؟ پێویستە زۆر بە ڕوونی ئەمە بڵێین؛ پڕۆژە گوتاری شۆڤێنی و ڕێبازی هەڕەشەئامێز خەریکە زیاتر دەبن. گەل باجی ئەمە دەدات". عومەر ئۆجالان ڕایگەیاند بۆ ئەوەی بانگەوازەکەی ڕێبەر ئاپۆ بچێتە بواری جێبەجێکردنەوە، بواری سیاسەتی دیموکراتیک لە هەوڵدایە و دەبێت وتوێژەکانی ئێستە بچنە قۆناغێکی ترەوە، گوتی: "ڕێبەر ئاپۆ گوتی پرۆسەکە بە زەحمەت بەڕێوەدەچێت، بەڵام زەمینەیەکی ڕەخساندووە و تا ئاستێک ڕێی بۆ سیاسەتی دیموکراتیک کردووەتەوە. ڕێبەر ئاپۆ گوتی 'ئێمە هەموو شتێکمان وتووە، لێرەوە کاتی هەنگاوی پراکتیکییە'". عومەر ئۆجالان دووپاتی کردەوە کە ڕێبەر ئاپۆ ئاماژەی بەوە کردووە، سیاسەتێکی ڕوون پێویستە، دەبێت ئەنجامێک بەدەست بێت و ئەمەش ئەرکی هەردوو لایەنەکەیە. 'پێویستە قەیوم نەمێنێت' عومەر ئۆجالان ڕایگەیاند کە ڕێبەر ئاپۆ تیشکی خستووەتە سەر ئیدارەی خۆجێیەکان و لە درێژەدا گوتی: "ڕێبەر ئاپۆ ڕایگەیاند پێویستە هەمواری یاسایی بکرێت سەبارەت بە ئیدارەی ناوەندی و خۆجێی. بۆ ئەوەی ئیدارە خۆجێیەکان چالاکتر بن، دەبێت هەموارکردنەوەی یاسایی بکرێن. ڕێبەر ئاپۆ باسی شارەوانی مێردین و بەڕێز ئەحمەد تورکی کرد، جەختی کردەوە دەبێت ئەو بگەڕێتەوە سەر ئەرکەکەی. ڕێبەر ئاپۆ بە گرنگییەوە دەڕوانێت لە کۆتاییهێنان بە قەیوم". دەربارەی 'مافی هیوا' عومەر ئۆجالان ڕایگەیاند ڕێبەر ئاپۆ دەربارەی مافی هیوا قسەی کردووە، گوتی: "ڕێبەر ئاپۆ گوتی؛ 'مافی هیوا گرنگە. لە پەرلەمان باسی ستاتۆی من کراوە. بێگومان ستاتۆی من گرنگە و دەبێت ڕوون بکرێتەوە. ستاتۆی من، هاوکات ستاتۆی کوردە'. لەم کاتەدا محەمەد ئۆجالانی برای قسەی کردووە و وتویەتی؛ 'گەلەکەمان ئیتر دەیەوێت لێرە دەربچن و ئازاد بژین'. ڕێبەر ئاپۆ وتی 'ئازادبوونی من لێرە، ئازادبوونی گەلە. ئازادبوونی گەلیش، ئازادبوونی منە'. ئاماژەی بەوە کرد، پێویستە لەم ڕووەوە هەموارکردنەوەی یاسایی هەبێت. نەک تەنها تایبەت بە خۆی، بەڵکوو چەند جارێک تیشکی خستەسەر گرنگیی مافی هیواش". 'خۆبەڕێوەبەریی ڕۆژئاوا گرنگە' عومەر ئۆجالان ڕایگەیاند ڕێبەر ئاپۆ بە گرنگییەوە دەڕوانێتە ئیدارە خۆجێیەکان لە ڕۆژئاوا، خۆبەڕێوەبردنی کورد و دابەشکردنی دادپەروەرانەی داهات؛ گوتی: "ڕێبەر ئاپۆ لە سەرەتاوە بۆ خۆڕاگرتنی کوردانی سووریا تێدەکۆشێت. تێکۆشانێکی گەورەی کردووە. هەوڵدەدات لەم هەلومەرجە سەختانەشدا دیپلۆماسییانە کاربکات. لە دوایین ڕێککەوتندا ڕۆڵێکی گەورەی گێڕا. هەڵسەنگاندنی گرنگیشی لەسەر ڕۆژئاوا و سووریا خستەڕوو. دەڵێت دەبێت دەوڵەتانی ئێستا هەڵبوەشێنرێنەوە. هەندێک لایەن پڕوپاگەندەی دەوڵەتی بڵاودەکەنەوە و شەڕێکی دەروونی بەرفراوان لە دژی تەڤگەری ئازای و سیاسەتمەداران بەڕێوەدەبەن. بەڵام ئەو شتانە بێمانانن. گەلەکەمان قوربانی زۆر دەدات و ڕەنجێکی مەزن دەدرێت". هەروەها ئاماژەی بەوە کرد، ڕێبەر ئاپۆ سڵاوی ناردووە بۆ ئەو چالاکییانەی لە ئەورووپا بۆ پشتیوانی ڕۆژئاوا کراون، گوتی: "ڕێبەر ئاپۆ ڕایگەیاند پەیوەست بە کوردانی ئەورووپا بە نیازی خەباتێکە، چاوەڕێی هەمواری یاساییە و دواتر بۆ ئەمە کاردەکات. گوتی 'سڵاوی تایبەتم بگەیەنە بە گەلەکەمان لە ئەورووپا'. هەروەها سڵاوی ڕێبەر ئاپۆ بۆ کوردانی ئەنادۆڵ هەبوو. ڕێبەر ئاپۆ جەختی کردەوە کە پرۆسەی چارەسەر بۆ ئەوانیش گرنگە. گوتی: "ئەوان تا ئێستە هەبوونی خۆیان پاراستووە. ئێمە تەنها بە ئەنادۆڵی ناوەڕاستەوە سنووردار نابین'. سڵاوی خۆی نارد بۆ هەموو ئەو کوردانەی لە سەردەمی عوسمانییەکانەوە لە سەرانسەری ئەنادۆڵ کۆچبەر بوون. گوتی 'ئامرازی نوێی سەردەم، سیاسەتە، سیاسەتی دیموکراتیک و یاسایە. دەبێت ئەوانیش بێن و لەژێر چەتری دەم پارتییدا سیاسەت بکەن". 'هێشتا کوردییەکەم لە هی ئێوە باشترە' هەروەها ئاماژەی بەوە کرد کە ڕێبەر ئاپۆ هەڵوەستەی لەسەر زمانی کوردی کردووە، گوتی: "ڕێبەر ئاپۆ گوتی 'زمانی کوردی زۆر گرنگە'. هەروەها گوتی 'ئەگەر زیهنێک دابەشکرابێت، زمانەکەشی دابەش دەکرێت. ئەگەر هێزی سیاسییان نەبێ، هێزی کەلتوورییشیان نابێت. ئەگەر هێزی ڕێکخراویان نەبێت، ئەوا ناتوان زمانەکەیان بپارێزن'. پێویستە سەرەتا هێزی زیهنی و سیاسی چالاک بکەین و بتوانین لەڕووی کەلتوور و ناسنامەوە بەهاکانمان بپارێزین. پێویستە خاوەنداری لە زمانەکەمان بکەین. تا ئێستە ئێمە لێرە بە کوردی دەدوێین. گوتی؛ 'ئەمە ٢٧ ساڵە لێرەین. ٣٠ ساڵە لەگەڵ کەسدا بە ڕاست و درووستی بە کوردی لەگەڵ کەس قسەم نەکردووە. بەڵام کوردییەکەم هێشتا لە هی ئێوە باشترە'".

لە پەیوەندییەکی تەلەفۆنیدا لەنێوان بافڵ جەلال تاڵەبانی، سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان و عەباس عراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران، دواین گۆڕانکارییە سەربازییەکان و گرژییەکانی ناوچەکە تاوتوێ کران. لەو گفتوگۆیەدا، بافڵ جەلال تاڵەبانی دیدگای یەکێتی خستەڕوو کە بریتییە لە هەوڵدان بۆ هێورکردنەوەی دۆخەکە و گرتنەبەری ڕێگەچارەی ئاشتییانە و دیالۆگ لەپێناو پاراستنی ئاسایش و سەقامگیریی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست. لەلایەن خۆیەوە، عەباس عراقچی ستایشی ڕۆڵی ئەرێنی بافڵ جەلال تاڵەبانی و یەکێتیی نیشتمانیی کوردستانی کرد لە پاراستنی سەقامگیریی عێراق و هەرێمی کوردستاندا و جەختی لە گرنگیی بەردەوامیی پەیوەندییەکان کردەوە.

کۆمپانیای نەوتی باکوور، ئاشکرای کرد، هەناردەکردنی نەوت لە هەرێمی کوردستان، لە ڕێگەی بەندەری جەیهانی تورکیاوە راگیراوە، ئەوەش دوای ئەوەها بەشێک لە کۆمپانیاکانى نەوت کارەکانیان لەهەرێم راگرت. کۆمپانیای نەوتی باکوور، کە بارەگاکەی لە پارێزگای کەرکوکە، ئەمڕۆ سێ شەممە 3ى ئادارى 2026 رایگەیاند، بڕیاری ڕاگرتنی هەناردەکردنى نەوتى هەرێم دوای ئەوە هات، کۆمپانیا نەوتییەکان کارەکانیان لە چەند کێڵگەیەکی هەرێمی کوردستان ڕاگرت، ئەمەش ڕاستەوخۆ کاریگەری لەسەر قەبارەی نەوتی هەناردەکراو لە ڕێگەی بۆرییەوە بۆ بەندەری جەیهان لە تورکیا هەبوو. ئاماژەی بەوەشکرد، وەزارەتی سامانە سروشتییەکانى هەرێمى کوردستان، کۆمپانیای نەوتی باکووری ئاگادارکردووەتەوە، کە پڕۆسەی هەناردەکردنەکە بەڕێوەدەبات، بۆ ئەوەی بە فەرمی وەزارەتی نەوتی فیدراڵی لە ڕاگرتنی هەناردەکردنەکە ئاگاداربکاتەوە، کە ئەمڕۆ بەتەواوی کارەکانی هەناردەکردن وەستاوە. کۆمپانیای نەوتی باکوور ئەوەشى خستەڕوو، قەبارەی هەناردەکردنى نەوتى هەرێمى کوردستان، پێش ڕاگرتنەکە نزیکەی 200 هەزار بەرمیل بووە لە ڕۆژێکدا و ئەم راگرتنەش پەیوەستە بە کاردانەوەی دۆخی هەرێم و پێشهاتە بەردەوامەکانى ناوچەکەوە. پێشتریش کۆمپانیاکانی نەوت لە هەرێمی کوردستان بە وەزارەتی نەوتی فیدراڵییان راگەیاندووە، بەهۆی ئەم دۆخەی ئێستا لە ناوچەکەدا دەگوزەرێت، ناتوانن کارەکانیان بەردەوامی پێبدەن و تاوەکو هێوربوونەوەی دۆخەکە کارەکانیان رادەگرن.