ماڵپەڕێکی ئەمریکی ئاشکرای کردووە، لە میونشن وەزیری دەرەوەی ئەمریکا بە مەرجی ئامادەبوونی فەرماندەی هەسەدە لەگەڵ وەزیری دەرەوەی سووریا کۆبووەتەوە. پێگەی هەواڵی ئەلمۆنیتۆر لە راپۆرتێکدا نهێنییەکی گفتوگۆکانی نێوان مارکۆ روبیۆ وەزیری دەرەوەی ئەمریکا و ئەسعەد شەیبانی وەزیری دەرەوەی سووریای لە پەراوێزی کۆنفرانسی ئاسایشیی جیهانی میونشن ئاشکرا کردووە و بە گۆێرەی زانیارییەکان روبیۆ بە شەیبانی وتووە هیچ کۆبوونەوەیەک لەگەڵت ناکرێت لە میونشن ئەگەر مەزڵووم عەبدی فەرماندەی کورد لە کۆبوونەوەکە ئامادە نەبێت. رۆژنامەنووس ئەمبەرین زەمان راپۆرتەکەی ئەلمۆنیتۆری ئامادەکردووە و نووسیویەتی "مارکۆ روبیۆ، وەزیری دەرەوەی ئەمریکا پێداگری لەسەر ئەوە کرد کە مەزڵووم عەبدی، فەرماندەی گشتیی هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە) لە کۆبوونەوەکەی 13ی شوبات، لەگەڵ ئەسعەد شەيبانی وەزیری دەرەوەی سووریا ئامادە بێت. کە دیدارەکە لە پەراوێزی کۆنفرانسی ئاسایشی میونشن بەڕێوەچوو. بەگوێرەی راپۆرتەکە، سەرچاوە ئاگادارەکان کە زانیاریی تەواویان لەسەر گفتوگۆکانی پێش کۆبوونەوەکە هەبووە، بە مەرجی مانەوەیان بە نهێنی بە چەند سەرچاوەیەکی ئاگادار کە زانیاریی تەواویان لەسەر ناوەرۆکی کۆبوونەوەکەی پەراوێزی کۆنفرانسی میونشن هەبووە، بە مەرجی ئەوەی ناویان بڵاو نەکرێتەوە، بە ئەلمۆنیتۆریان راگەیاندووە؛ رۆبیۆ بە شەيبانی گوتووە ئەگەر سەرکردە سەربازییەکە کورد، مەزڵووم عەبدی لەناو شاندی سووریادا نەبێت، ئەوا کۆبوونەوەکە هەرگیز ناکرێت. هەربۆیە ئەحمەد شەرع، سەرۆکی کاتی سووریا، رێگەی بە شەیبانی داوە کە پابەند بێت. لە کۆتاییدا مەزڵووم عەبدی فەرماندەی گشتیی هێزەکانی هەسەدە و ئیلهام ئەحمەد، هاوسەرۆکی فەرمانگەی پەیوەندییەکانی دەرەوەی بەڕێوەبەرایەتیی خۆسەر ئامادەی کۆبوونەوەکە بوون، عەبدی لە تەنیشت شەیبانی دانیشت کە بەنزیکەی دەکەوتە بەرانبەر بە روبیۆ. ئەمبەرین زەمان لە راپۆرتەکەیدا دەڵێت: ئەم ساتەوەختە لەلایەن کوردانی سەرتاسەری جیهانەوە وەک وەرچەرخانێکی مێژوویی لە هەڵمەتی دەیان ساڵەیان بۆ بەدەستهێنانی شەرعییەتی نێودەوڵەتی ئاهەنگی بۆ گێڕا. تەنانەت بەئەزموونترین چاودێرانی کاروباری کوردیشی تووشی سەرسوڕمان کرد. هەروەها تۆم بەڕاک، نێردەی تایبەتی ترەمپ بۆ سووریا، کە زۆرجار لەلایەن کوردەوە بە لایەنگری شەرع تۆمەتبار دەکرێت، وێنەیەکی کۆبوونەوەکەی لە تۆڕی کۆمەڵایەتیی ئێکس بڵاوکردەوە و نووسیویەتی: "وێنەیەک بەرانبەر بە هەزار وشەیە. سەرەتایەکی نوێ". هەر بە بۆچوونی ئەو سەرچاوانەی زانیاریان بە ئەلمۆنیتۆر داوە، دەڵێن باوەش پێداکردنی رۆبیو بە عەبدی زیاتر بۆ رازیکردنی کۆنگرێسی ئەمریکا بووە نەک نیشانەیەک بێت بۆ گۆڕانکارییەکی ریشەیی لە سیاسەتی ئەمریکا بەرامبەر بە هەسەدە. بەگوتەی سەرچاوەکان، لەنێو کۆنگرێسی ئەمریکا ناڕەزایەتییەکان بەرانبەر بە ئەحمەد شەرع لە زیادبووندایە، بە تایبەت لەبارەی خراپ مامەڵە و رەفتاری لەگەڵ پێکهاتە نەتەوەیی و ئایینییەکانی ناو وڵاتەکەی. تەنیا لە ساڵی رابردوو، بەهۆی توندوتیژییەکانەوە زیاتر لە دوو هەزار کەس لە عەلەوی و درووزەکان کوژران، ئەمەش وای لە ئیسرائیل کرد، لە بەرژەوەندیی درووزەکان دەستێوەردانێکی بەهێزی سەربازیی لە سووریادا بکات. سەرەڕای ئەمەش، کۆنگرێس دەنگی دا بۆ هەڵگرتنی قورسترین سزا سەپیندراوەکانی سەر سووریا بۆ ئەوەی دەرفەتێک بە شەرع بدات تا وڵاتە وێرانبووەکەی بەهۆی جەنگەوە بنیادبنێتەوە. بەڵام هێرشی سوپای سووریا لە مانگی رابردوودا بۆ سەر هاوپەیمانە کوردەکانی پێنتاگۆن، هەنگاوێک بوو کە لە سنوور دەرچوون. نادین مێنزە، هاوسەرۆکی مێزگردی ئازادیی ئایینیی نێودەوڵەتی و بەرپرسی پێشووی کۆمیسیۆنی ئەمریکا بۆ ئازادیی ئایینی نێودەوڵەتی، بە ئەلمۆنیتۆری راگەیاندووە "دوای ئەوەی هێزەکانی سووریا پێشتر تێوەگلاون لە تاوانەکانی دژی پێکهاتە عەلەوی و درووزەکان، دەرکەوتنیان لە چەند ڤیدیۆیەکدا، کە تاوانی هاوشێوەی داعش ئەنجام دەدەن و سەری شەڕڤانانی کورد، لەنێویاندا ژنان دەبڕن و هاووڵاتی کوردیان دەکوشت، ئەمەش زەنگی مەترسی لە کاپیتۆڵ هیل لێدا." بەڵام هێشتا بە تەواوی بەڵگەنامە ڤیدیۆییەکان پشتڕاست نەکراونەتەوە. توندوتیژییەکان لە 6ی کانوونی دووەمی ئەمساڵدا لەسەر هەردوو گەڕەکی کوردنشینی حەلەب دەستیان پێکرد. هەردوو لایەن یەکتریان بە هەڵگیرساندنی پێکدادانەکان تۆمەتبار کرد. بە هەردوو بارەکەدا، دەرەنجامەکەی ئەوە بوو کە هەسەدە زیاتر لە سەدا %80ی ئەو ناوچانەی لەدەستدا کە کۆنتڕۆڵی کردبوون، بەتایبەتی ناوچە دەوڵەمەندەکانی بە نەوت لە پارێزگای دێرەزوور کە زۆرینەیان عەرەبن نشینن. هێزەکانی حکوومەتی سووریا ئاگربەستی 9ی کانوونی دووەمی حەلەب، کە بە نێوەندگیریی ئەمریکا رێکخرابوو پشتگوێخست و بەرەو رۆژهەڵات بۆ ناوچە کوردییەکان پێشڕەوییان کرد و هێڵەکانی ئاگربەستیان بەزاند، کە رووباری فورات نێو بڕی هەسەدە و هێزەکانی دیمەشق بوو.
وەزیری دەرەوەی ئەمریکا و ڕاوێژکاری ئاسایشی نەتەوەیی دۆناڵد ترەمپ جەخت لەوەدەکاتەوە کە ئێران نایەوێت دانوستان لەسەر پرسی مووشەکی خۆی بکات و هەر ئەو پرسەش گرێ و کێشەیە لە دانوستانەکان. رۆژی پێنجشەممە 26ی 2ی 2026، هاوکات لەگەڵ بەڕێوەچوونی گەڕی سێیەمی دانوستانەکانی نیوان ئێران وئەمریکا لە جنێڤ مارکۆ ڕوبیۆ، وەزیری دەرەوەی ئەمریکا و ڕاوێژکاری ئاسایشی نەتەوەیی دۆناڵد ترەمپ ڕایگەیاند" جگە لە بەرنامە ئەتۆمییەکەی ئێران، مووشەکی بالیستیکی وڵاتەکە و هێزی دەریایی وڵاتەکەی لە کەنداوی فارسیش هەڕەشەیەکی جیددییە بۆ سەر ئەمریکا". ناوبراو وتی: ئێران هەڕەشەیەکی زۆر جیددییە بۆ سەر ئەمریکا و ماوەیەکی زۆرە هەروا بووە، و نایەوێت لەسەر پرسی موشەکی خۆی دانوستان بکات وهەر ئەوەش گرێیەکی گەورەیە. ئاماژەی بەوەشکردووە، دوای ئەوەی بەرنامە ئەتۆمییەکەیان لەناوچوو، پێیان گوترا هەوڵی دەستپێکردنەوەی مەدەن، لەگەڵ ئەوەشدا ئێستا دەبینیت بەردەوام هەوڵی دووبارە ئاوەدانکردنەوەی بەشەکانی دەدەن، ئەوان لە ئێستادا پیتاندن ناکەن، بەڵام هەوڵدەدەن بگەنە ئاستێک کە دواجار بتوانن ئەو کارە بکەن. ئەمە لە کاتێکدایە کە ئەمڕۆ پێنج شەممە هەر یەک لە لایەنی ئێران و ئەمریکا بۆ گەڕی سێیەمی دانوستانەکان بۆ گفتوگۆکردنی پرسی موشەکی و ئەتۆمی ئێران لە جنێڤن
تاران و واشنتن شیر و تیر لەیەکتر دەسوون، سەنگەریان لەیەکتر گرتووە و نمایشی هێز و بازوو دەکەن، لەلایەکی دیکەشەوە لەسەر مێزی دانوستانن، دەیانەوێت بەبێ شەڕ خواستی خۆیان بسەپێنن. سبەی گەڕێکی دیکەی دانوستانی نێوان ئێران و ئەمریکا بەڕێوەدەچێت، ستیڤ ویتکۆف، نێردەی تایبەتی ئەمریکا بۆ رۆژهەڵاتی ناوەڕاست و عەباس عێراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران لە جنێف دەبن. ئامانجی هەردوولا روونە، بەڵام دوو ئامانجی دژ بەیەک، کەسیشیان ئامادە نین سازش بکەن ئەمریکا، ئێرانێکی دەوێت بەبێ بوونی هیچ بەرنامەیەکی ئەتۆمی، ئێرانیش هەبوونی بەرنامەی ئەتۆمی ئاشتیانە بە مافی خۆی دەزانێت. عەباس عێراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران لە نوێترین لێدوانیدا رایگەیاندووە، دانوستانەکەی سبەی لەسەر بنەمای لێکتێگەیشتنەکانی دانوستانی پێشوویان دەبێت، کە ئامانج لێی گەیشتنە بە رێککەوتنێکی دادپەروەرانە و تیایدا نە شیش بسوتێت، نە کەباب بە وتەی عێراقچی، ئەگەر ئەمریکا بیەوێت، رێککەوتن نزیکە، ئێران هەرگیز هەوڵی دروستکردنی چەکی ئەتۆم نادات، بەڵام دەستبەرداری پرۆگرامە ئەتۆمییە ئاشتیانەکەشی نابێت. لەلایەکی دیکەوە، کارۆلین لیڤیت، وتەبێژی کۆشی سپی دەڵێت، ترەمپ رێگەی دیپلۆماسی بەگونجاو دەزانێت بۆ رێککەوتن لەگەڵ ئێران، بەڵام سڵ لە بەکارهێنانی هێزیش ناکاتەوە، ئەگەر پێویست بکات. لەئەگەری شکستهێنانی دانوستانەکان، چاوەڕوانی هێرشی سەربازیی ئەمریکا بۆ سەر ئێران دەکرێت، بڕیاری کۆتایی لای ترەمپە و لە نێوان ئەو بژاردانەی خراونەتە بەردەستی یەکێکیان هەڵدەبژێرێت. ترەمپ جەنگی درێژخایەنی ناوێت، خواستی ئەوەیە بە گورزێکی کوشندە ئێران لە پەلوپۆ بخات، ئەوەش تا ئاستی گۆڕینی رژێمی کۆماری ئیسلامی یان ملکەچکردنی بۆ داواکارییەکانی واشنتن. ئاماژەکانی جەنگ لە ئاماژەکانی ئاشتی، زەقتر و بەهێزترن، سوپای پاسداران مەشق و راهێنانەکانی چڕکردووەتەوە و مووشەکی دژەکەشتی لە چین وەردەگرێت، سوپای ئەمریکاش کەشتییە جەنگییە زەبەلاحەکانی لە ئێران نزیک دەکاتەوە.
وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران رایگەیاند، سەرجەم قسەکانی ترەمپ لەبارەی بەرنامە مووشەکییەکانی ئێڕان و بەرنامە ئەتۆمییەکەی وڵاتەکە و ژمارەی قوربانیانی خۆپیشاندانەکان، درۆیەکی گەورەیە. ئەمڕۆ چوارشەممە، 25ـی شوباتی 2026، ئیسماعیل بەقایی، گوتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران، لە وڵامی قسەکانی سەرۆکی ئەمریکا کە لە کۆنگرێسی وڵاتەکە پێشکەشی کرد، لە لاپەڕەی فەرمی خۆی لە تۆڕی ئێکس نووسیویەتی، ئەو بانگەشانەی سەبارەت بە بەرنامەی ئەتۆمیی ئێران، مووشەکی بالیستیی کێشوەربڕ و ژمارەی گیان لەدەستدراوانی نائارامییەکانی مانگی کانوونی دووەم دەکرێن، تەنیا دووبارەکردنەوەی زنجیرەیەک درۆی گەورەن. نابێت هیچ کەسێک بکەوێتە داوی ئەم جۆرە درۆیانەوە. بەقایی باس لەوەش دەکات، ئەم رێسایە ئێستا بە شێوەیەکی سیستماتیک لەلایەن حکوومەتی ئەمریکا و جەنگخوازانی دەوروبەریان، بەتایبەت ئیسرائیل، بۆ برەودان بە کەمپەینە شەیتانییەکەیان لە بڵاوکردنەوەی زانیاریی درۆ و ساختە دژی نەتەوەی ئێران بەکار دەهێنرێت. ئەم قسانەی گوتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران لە کاتێکدایە، دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا گوتاری ساڵانەی لە کۆنگرێس پێشکەش کرد و سەبارەت بە دۆخی دانوستان لەگەڵ ئێران گوتی: "ئێمە دەمانەوێت بە رێگەی دیپلۆماسی کێشەکە لەگەڵ تاران چارەسەربکەین و ئەوانیش رێککەوتنی دەوێت، بەڵام هەرگیز رێگەنادەن چەکی ئەتۆمی بەدەست بهێنن." ترەمپ گووتیشی؛ "مووشەکانی ئێران دەگەنە وڵاتانی ئەوروپا، ئێستا کار لەسەر دروستکردنی مووشەک دەکەن بۆ ئەوەی بگاتە ئەمریکا، لەگەڵ ئەوەی بەرنامەی ئەتۆمیان لەناوبرا، بەڵام دووبارە دەستیان بەدروستکردنی کردووەتەوە." سەرۆکی ئەمریکا لەبەردەم کۆنگرێس ئاماژەی بەوەدا؛ لە خۆپیشاندانەکانی ساڵی رابردووی ئێران 32 هەزار کەس کوژران، ئەمریکا نەبوایە خەڵکی زیاتریش لەسێدارە دەدران.
ئەمڕۆ دووشەممە، 23ـی شوباتی 2026، فوئاد حوسێن، جێگری سەرۆک وەزیران و وەزیری دەرەوەی عێراق، لە بەغدا پێشوازی لە باڵیۆز تۆم بەڕاک، نێردەی تایبەتی سەرۆکی ئەمریکا و شاندی یاوەری کرد. لە دیدارەکەدا کۆمەڵێک دۆسیەی گرنگی پەیوەست بە پەیوەندییە دووقۆڵییەکان، ئاسایشی ناوچەکە و بارودۆخی ناوخۆی عێراق خرانە بەرباس. لە سەرەتای دیدارەکەدا، هەردوولا پێداچوونەوەیان بۆ ئاستی پەیوەندییەکانی نێوان بەغدا و واشنتن کرد. جەخت کرایەوە لەسەر گرنگی بەردەوامی هەماهەنگییەکان لە قۆناغی داهاتوودا، بەتایبەتی لە بواری بەرەنگاربوونەوەی تیرۆر و پاشماوەکانی داعش بۆ پاراستنی سەقامگیری ناوچەکە. نێردەی تایبەتی سەرۆکی ئەمریکا پێزانینی وڵاتەکەی دەربڕی بۆ هەنگاوە بوێرەکانی حکوومەتی عێراق لە گواستنەوەی ئەندامانی داعش لە ناوەندەکانی دەستبەسەرکردنی دەرەوەی وڵات بۆ زیندانەکانی ناوخۆی عێراق. ئەم هەنگاوە وەک بەشێک لە بەهێزکردنی سەروەریی نیشتمانی و جێبەجێکردنی بەرپرسیارێتییە یاساییەکان هەژمار کرا. لە بەرامبەردا، وەزیری دەرەوە ئاماژەی بەوە کرد، عێراق لە پەیوەندی بەردەوامدایە لەگەڵ وڵاتانی جیهان بۆ گەڕاندنەوەی هاووڵاتییە تێوەگلاوەکانیان لە دۆسیەی تیرۆر، هەروەها سوپاسی حکوومەتی تورکیای کرد بۆ هاوکارییەکانی لە پێشوازیکردن لە هاووڵاتیانی وڵاتەکەی. بەشێکی دیکەی کۆبوونەوەکە تەرخانکرا بۆ تاوتوێکردنی رێککەوتنی نێوان هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە) و حکوومەتی کاتی سووریا. هەردوولا پاڵپشتی خۆیان بۆ ئەم رێککەوتنە دەربڕی و جەختیان کردەوە، پابەندبوون بە جێبەجێکردنی، کاریگەری ئەرێنی راستەوخۆی دەبێت لەسەر بەرزکردنەوەی ئاسایش و سەقامگیری لە سووریا و ناوچەکە. سەبارەت بە پەیوەندییەکانی تاران و واشنتن، فوئاد حوسێن ئاماژەی بە مەترسییەکانی هەر گرژییەکی سەربازی لە ناوچەکەدا کرد و دووپاتی کردەوە، عێراق پشتیوانی رێبازی ئاشتییانە دەکات. وەزیری دەرەوە ئاشکرای کرد، عێراق بە بایەخەوە دەڕوانێتە خولی داهاتووی دانوستانەکانی نێوان نوێنەرانی ئیدارەی ئەمریکا و کۆماری ئیسلامی ئێران، کە بڕیارە رۆژی پێنجشەممەی داهاتوو لە شاری جنێڤ بە ناوبژیوانی سوڵتانی عومان بەڕێوەبچێت. لە تەوەرێکی دیکەی دیدارەکەدا، پرسی ناوخۆیی عێراق و پڕۆسەی پێکهێنانی حکوومەت و کاندیدانی پۆستی سەرۆکوەزیران و سەرۆککۆمار تاوتوێ کران. نێردەی ئەمریکا دیدگای وڵاتەکەی لەسەر ئەم پرسە خستەروو. لای خۆیەوە وەزیری دەرەوە جەختی کردەوە: "پێکهێنانی حکوومەت پرسێکی تەواو ناوخۆییە، بەڵام عێراق رەچاوی بۆچوونی هاوبەشە نێودەوڵەتییەکانی دەکات، بەتایبەتی ئەمریکا وەک هاوپەیمانێکی سەرەکی، بە ئاراستەیەک کە حکوومەتی داهاتوو بتوانێت بە شێوەیەکی ئەرێنی لەگەڵ کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی کار بکات." لە کۆتایی دیدارەکەدا، هەردوولا لەسەر بەردەوامی پەیوەندییەکان و هەماهەنگی چڕ لە ماوەی داهاتوودا رێککەوتن، تا ئەو کاتەی پڕۆسەی سیاسی عێراق دەگاتە ئەنجامی کۆتایی.
سەرۆکوەزیرانی عێراق و نێردەی تایبەتی ئەمریکا بۆ سووریا جەخت لەسەر پێویستی پەنابردن بۆ دیالۆگی دیپلۆماسی بۆ چارەسەری ململانێکان دەکەنەوە و عێراقیش داوای چارەسەری ریشەیی بۆ کێشە قووڵەکانی ناوچەکە و پاراستنی سەروەریی وڵاتان دەکات. یەکشەممە 22ـی شوباتی 2026، نووسینگەی راگەیاندنی سەرۆکوەزیرانی عێراق راگەیەندراوێکی بڵاو کردووەتەوە و تێیدا ئاماژەی داوە، محەممەد شیاع سوودانی، سەرۆکوەزیرانی عێراق، پێشوازی لە تۆم بەڕاک، نێردەی تایبەتی ئەمریکا بۆ سووریا کرد و لە کۆبوونەوەکەدا پەیوەندییەکانی نێوان عێراق و ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا و دواین پەرەسەندنەکانی ناوچەکە و هەوڵەکانی عێراق بۆ چەسپاندنی سەقامگیری، بەتایبەتی لە وڵاتی سووریا، تاوتوێ کران. بەپێی راگەیەندراوێکی نووسینگەی راگەیاندنی سەرۆکوەزیران، هەردوولا بیروڕایان گۆڕیوەتەوە سەبارەت بە میکانیزمەکانی رێگریکردن لە پەرەسەندنی ئاڵۆزییەکان لە ناوچەکەدا. جەختیش لەسەر گرنگی پەنابردن بۆ دیالۆگ و رێگە دیپلۆماسییەکان کرایەوە وەک تاکە بژاردە بۆ چارەسەرکردنی ململانێکان. نووسینگەی راگەیاندنی سەرۆکوەزیران دەشڵێت: سوودانی لە دیدارەکەدا ئاماژەی بەوە کرد کە پێویستە چارەسەری ریشەیی بۆ کێشە قووڵەکان بدۆزرێتەوە و رێگری لە هەر جۆرە دەستدرێژی و پێشێلکارییەک بکرێت کە سەروەری وڵاتان و گەلانی ناوچەکە دەکاتە ئامانج. هاوکات باس لە دەرفەتەکانی هاوکاری ئابووری کرا کە ببێتە هۆی گەشەپێدانی گشتگیر و سەقامگیری درێژخایەن. بەگوێرەی نووسینگەکە، تۆم بەڕاک، نێردەی تایبەتی ئەمریکا، ستایشی رۆڵی کاریگەری عێراقی کرد لە دۆزینەوەی چارەسەر بۆ کێشەکانی ناوچەکە و هەوڵەکانی بەغدای بۆ کەمکردنەوەی گرژییەکان و بەردەوامبوون لە شەڕی دژی تیرۆر بەرز نرخاند.
ئەمریکا رۆژانە توانا سەربازییەکانی لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست بەهێزتر دەکات، ئامانجەکەش فشارخستنەسەر ئێرانە بۆ قایلبوون بە رێککەوتنێک کە بەدڵی واشنتن و تەلئەبیبی هاوپەیمانی بێت. لەئەگەری ملنەدانی ئێران بۆ داواکارییەکانی ئەمریکا، دۆناڵد ترەمپ، کە خۆی وەک پیاوی وەستێنەری جەنگەکان ناودەبات، ئەمجارە خۆی بڕیاری هەڵگیرسانی جەنگ دەدات. بژاردەی سەربازی ئەگەرێکی نزیکە، بەڵام هەمووان پرسیاریان لە شێوازی لێدان و سیناریۆی هێرشی ئەمریکا بۆ سەر ئێران هەیە. گۆڤاری فۆربس لە راپۆرتێکدا پلان و سیناریۆی هێرشی ئەمریکای بۆ سەر ئێران ئاشکراکردووە، بەگوێرەی گۆڤارەکە، هێرشەکە سنووردار و ئامانجدار دەبێت، بەرپرسانی سوپای پاسداران و دەسەڵاتداران ئێران دەکرێنە ئامانج. بەگوێرەی گۆڤارەکە، هیچ هێرشێکی زەمینی ناکرێتە سەر ئێران، چونکە لە ئامادەکارییەکانی ئەمریکادا هیچ هێزێکی پیادە رەوانەی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست نەکراوە، ئەوەی هەیە فڕۆکەی جەنگی و مووشەک و تۆپهاوێژی دوورمەودان. گۆڤارەکە ئاماژەی بەوەکردووە، ترەمپ نایەوێت بەهیچ شێوەیەک سیناریۆی جەنگی عێراق دووبارە بکاتەوە. هاوکات ماڵپەڕی خزمەتگوزاری پەخشی گشتیی ئەمریکا لە زاری چەند پسپۆڕێکی سەربازییەوە، راپۆرتەکەی گۆڤاری فۆربسی پشتڕاستکردووەتەوە. بەگوێرەی ماڵپەڕەکە، لە دوای جەنگی عێراقەوە، یەکەمینجارە سوپای ئەمریکا بەو توانا سەربازییەوە زۆرەوە هاتبێتە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست، بەڵام بە وردبوونەوە لە ئامادەکارییەکانی ئەمریکا، پێشبینی جەنگی زەمینی ناکرێت. پسپۆڕێکی سەربازی بە ماڵپەڕەکەی گوتووە، لە جەنگی کەنداو لە ساڵی ١٩٩١ زیاتر لە ٢٥٠ هەزار سەربازی ئەمریکی رەوانەی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست کران، لە جەنگی عێراقیش لە ساڵی ٢٠٢٣ نزیکەی ٥٠٠ هەزار سەربازی رەوانەی عێراق کرد. بەڵام ئێستا کەمتر لە ٢٠ هەزار سەرباز لەناوچەکەن، ئەمەش سیناریۆی هێرشی زەمینی و دەستپێکردنی جەنگێکی درێژخایەن دووردەخاتەوە. پسپۆڕێکی دیکەش جەخت لەوە دەکاتەوە، هێرشی ئەمریکا بۆ سەر ئێران سنووردار دەبێت، بە فڕۆکەی جەنگی و درۆن و مووشەکی دوورمەودا ئامانجەکانی نێو خاکی ئێران بۆردومان دەکرێن، دواتریش بەرپەرچی هەر هێرشێکی پێچەوانەی ئێران دەدرێتەوە. بەگوتەی ئەو پسپۆڕە سەربازییە، ئامادەکارییەکانی ئەمریکا لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست تەنها بۆ هێرشێکی ئامانجدار و بەرپەرچدانەوەی وەڵامی ئێرانن.
حکومەتى ئێران رایگەیاند، هێزى دەریایى و ئاسمانى هەموو وڵاتانى ئەندام لە یەکێتى ئەوروپاى خستۆتە لیستى رێکخراوە تیرۆریستییەکانەوە. وەزارەتى دەرەوەى ئێران لەبەیاننامەیەکدا ئاماژەى بەوەداوە، وڵاتانی ئەندام لە یەکێتیی ئەوروپا بە پێچەوانەی بنەما و ڕێسا بنەڕەتییەکانی نەتەوە یەکگرتووەکان و یاسا نێودەوڵەتییەکان، سوپای پاسدارانی ئیسلامییان وەک ڕێکخراوێکی تیرۆریستی پۆلێن کردووە. بەیاننامەکە ئەوەشى خستۆتەروو، حکومەتی ئێران بە پشتبەستن بە پرەنسیپی مامەڵەى هاوشێوە و مادەی حەوتى ئەو یاسایەى ئەمریکا لە ساڵى 2019 پەسەندیکردوەو سوپای پاسدارانی خستە لیستى تیرۆرەوە، تێیدا هاتووە، هەموو ئەو دەوڵەتانەی کە پشتگیرى لە بڕیارەکەی ئەمریکا دەکەن یان بە هەر شێوەیەک پاڵپشتی دەکەن بۆ دەستنیشانکردنی سوپای پاسداران وەک ڕێکخراوێکی تیرۆریستی، ئەوانیش هەمان مامەڵەی هاوشێوەیان لەگەڵ دەکرێت، لەبەرئەوە هێزى دەریایى و ئاسمانى هەموو وڵاتانى ئەندام لە یەکێتى ئەوروپا ئەو یاسایە دەیانگرێتەوە و بەوەش وەک رێکخراوە تیرۆریستییەکان پۆلێن دەکرێن. ئەنجومەنی یەکێتی ئەوروپا رۆژى 20ى شوباتى 2026 لەبەیاننامەیەکدا رایگەیاند، سوپای پاسدارانی خستۆتە لیستی رێکخراوە تیرۆریستیەکانەوە، بەپێی ئەو بریارە، هەموو چالاکییەکانی سوپای پاسدارانی ئێران لە وڵاتانی یەکێتی ئەوروپا قەدەغە دەکرێت و سەرجەم پارەو سەرمایەکانی ئەو هێزە لە یەکێتیەکە بلۆک دەکرێن، هەروەها چوونە ناو خاکی ئەوروپا لە ئەندامانی قەدەغە دەکرێت و هەر جۆرە مامەڵەیەکی بازرگانی لەگەڵ کۆمپانیاکانی سەر بە سوپای پاسداران بە "تاوانی تیرۆریستی" هەژمار دەکرێت.
ناوەندنێكی ئەمەریكا پێشبینی ڕووداوەكان دەكات ناوەندی ستراتیژی ئەمەریكی - “war on the rocks” كە لە شارەزا و ئەفسەرانی ئەمەریكی پێكهاتووە، سیناریۆی ڕووخانی ڕێژیمی ئێران لە ناوخۆی عێراقەوە لە ماوەی 72 كاتژمێری یەكەمدا دەخاتە ڕوو. ڕاپۆرتێكە تەرخان كراوە بۆ لێكۆڵینەوە لە سیناریۆ ئەگەرییەكان و كاریگەرییە پێشبینیكراوەكان لەسەر عێراق ناوەندەكە هۆشداری دەداتە ئیدارەی ئەمەریكا لە پشتگوێخستنی دۆخی عێراق لە هەر سیناریۆیەكی ئەگەری داڕمانی ڕژێم لە ئێراندا. داوا دەكات دان بەوەدا بنرێت كە هەر گۆڕانكارییەك لە ئێراندا كاردانەوەی بۆ عێراق دەبێت، هەروەك چۆن دۆخی عێراق كاریگەری لەسەر ڕێڕەوی ئێرانی نوێ دەبێت ڕاپۆرتەكە داوا لە واشنتۆن دەكات كە لە ماوەی 72 كاتژمێری یەكەمی گۆڕینی ڕژێمی تارانەوە هاوكاری عێراق بكات لە ڕێگەی فشارخستنە سەر سورییەكان بۆ پاراستنی سنوورەكانیان، بەمەش هێزە عێراقییەكان دەتوانن سنوورەكان لەگەڵ ئێران كۆنترۆڵ بكەن. هەروەها جەخت لە گرنگی بەكارهێنانی نفوزی ئەمریكا دەكاتەوە بۆ ڕێگریكردن لە توركیا و دەوڵەتانی كەنداو و ئیسرائیل لە قۆستنەوەی ڕووخانی ڕژێمی ئێران بۆ دەستوەردان لە عێراق،ناوەندەكە كە بنكەكەی لە واشنتۆنە و تایبەتە بە كاروباری سەربازی، ستراتیژی و سیاسەتی بەرگری لە سەرانسەری جیهان، لەگەڵ هەندێك لە كوتلە عێراقییەكان باس لە پێویستی ئەگەری چارەسەری سەربازی دەكات. بەڵام پێشنیاری ئەوە دەكات كە حكومەتی عێراق دانوستان لەگەڵ هێزەكانی (حشد) بكات و هاندان پێشكەش بكات، لەوانەش پارێزبەندی لە لێپێچینەوە و قەرەبووكردنەوەی دارایی،ناوەندەكە دەڵێت :"لە كاتێكدا ئیدارەی ئەمەریكا لە ڕووی بەرگری و هێرشبەرییەوە زەمینە ئامادە دەكات و بژاردەكانی پەیوەست بە ئێران پەرەپێدەدات، پێویستە عێراقیش لە چوارچێوەی ستراتیژەكەیدا لەبەرچاو بگرێت و دان بەوەدا بنێت كە نەكردنی ئەو كارە دەتوانێت ببێتە هۆی تێكدانی گەیشتن بە ئامانجەكان لە ئێراندا،لە هەڵسەنگاندنەكەدا جەخت لەسەر پێویستی سەرۆك وەزیرانێك بۆ عێراق دەكرێتەوە لە قۆناغی داهاتوودا كە "سەركردەیەكی بەهێز و چارەنووسساز، بڕیاری قورس و پەسەند" بێت بۆ بەرژەوەندی عێراق. دەڵێت "ریسایكلكردنی سەرۆكوەزیران كە مێژووی تائیفەگەری و گەندەڵییان هەیە، بیرۆكەیەكی یارمەتیدەر نییە".
حکومەتى تاڵیبان لە ئەفغانستان یاسایەکى نوێى پەسەند کردو بەسەر هەموو دادگاکانى وڵاتەکە بڵاویکرۆدتەوە، بەپێى یاسا نوێکە رێگە بە پیاو دەدرێت لە ژن و منداڵەکانى بدات، بەمەرجێک نەبێتە هۆى شکانى ئێسک و برینێکى قوڵى گەورە، ئەمەش هەنگاوێکە بۆ ئەوەى لە حکومەتەکەى تاڵیبان تووندوتیژى خێزانى "سزا" بێت، نەك "تاوان." رۆژنامەى تەلەگراف، کۆپیەکى لەو یاسایە بڵاوکردۆتەوە، کە پێک دێت لە 60 لاپەڕە و واژۆى هبەتوڵا ئاخوند زادە، سەرکردەى تاڵیبانى لەسەرەو بەسەر هەموو دادگاکانى ئەفغانستان بڵاوکراوەتەوە. بەگوێرەى یاسا نوێکە رێگە بە پیاو دەدرێت، " ئازادانە تووندوتیژى بەرامبەر ژن و منداڵەکەى ئەنجام بدات، بەمەرجێک شکانى دیار و برینى گەورە و قوڵ نەبێت، لە حاڵەتێکیش ئەگەر سەلمێندرا پیاوەکە لێدانێکى توندى بەرامبەر بە ژن و منداڵەکانى ئەنجامداوە، ئەوا تەنها 15 رۆژ زیندانى دەکرێت،" بەواتایەکى تر یاساکە بەشێوەیەک نووسراوە کە جێبەجێکردنى ئەستەم بێت. هەر لەو یاسایەدا هاتووە، کە "هیچ پارێزبەندیەک لەکاتى توندوتیژى خێزانیدا نیە، هەروەها پێشکەشکردنى سکاڵا ئەستەمە، پێویستە لەسەر ژنان بۆ سەلماندنى لێدانەکانیان لەبەردەم قازى، شوێنى لێدانەکانیان بەداپۆشراوى بێت و کەسێکى نزیکى خۆى لە رەگەزى نێر لەگەڵدا بێت،" کە ئەوەش مێردەکەى دەکات، کە خۆى توندوتیژیەکەى ئەنجامداوە. هەروەها یاساکە، "سزاى هەر ژنێک دەدات، ئەگەر بەهۆى توندوتیژیەوە بڕواتەوە بۆ ماڵى باوکى، سزاکەشى دەگاتە 3 مانگ و هەموو کەسوکارى ژنەکەش بۆ 3 مانگ زیندانى دەکرێن ئەگەر داڵدەیان دابێت. " شارەزایان پێیان وایە، دەرکردنى ئەم یاسایە بۆ هەڵوەشاندنەوەى ئەو یاسایانەیە کە حکومەتى پێش تاڵیبان لەساڵى 2009 پەسەندى کردوەوەو رێگە بە توندوتیژى و دەست درێژى خێزانى نادات و سزاى 3 مانگ تا ساڵیکى زیندانى هەرکەسێک دەدات کە توندوتیژى ئەنجام بدات. یاساکەى تاڵیبان هەربەوەندە نەوەستاوەو سزاو لێدانیشى بۆ منداڵان دیاریکردووە، بەشێوەیەک "رێگە بە مامۆستا دەدات، لە قوتابى بدات بەمەرجێک شکانى ئێسک نەبێت یان برینێکى قوڵى جەستەیى نەبێت،" هەروەها رێگە بە باوکان دەدات، لە ژێر ناوى بەرژەوەندى منداڵ سزاى جەستەیى منداڵەکەى بدات. هەروەها یاساکە کۆت و بەندى توندى لەسەر ئازادى گشتى داناوە، وەک "سەماکردن و تەماشکردنیشى،" هاوکات کۆت و بەندى توندى لەسەر خوێندنى کچان داناوە، سزاى 2 ساڵ زیندانى ئەوە کەسانەش دەدرێت، تەماشاى چالاکیەکانى ئۆپۆزسیۆن دەکەن، جگە لەوانەش سزاى ئەو کەسانە دەدرێت کە رەخنە لە سەرکردەکانى تاڵیبان بگرن. چاودێران پێیان وایە، ئەم یاسا نوێیە، ئەفغانستان دەخاتە سەر رێڕەوى ئەنجامدانى توندوتیژى بۆ سەر ژن و منداڵ بەشێوەى رۆژانە و وادەکات دادپەروەرى ئەستەم بێ لە وڵاتە.
ئاژانسی هەواڵی رۆیتەرز، رایگەیاند، پێشبینی دەکرێت هەفتەی داهاتوو کۆنگرێسی ئەمریکا دەنگ لەسەر بڕیارێکی نوێ بدات، کە ئامانج لێی رێگریکردنە لە دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا بۆ دەسپێکردنی هەر هێرشێکی سەربازی دژی ئێران بەبێ وەرگرتنی رەزامەندی یاسادانەران. هەینی 20ـی شوباتی 2026، ئاژانسی هەواڵی رۆیتەرزم رایگەیاند، هەفتەی داهاتوو کۆنگرێس بۆ سنووردارکردنی دەسەڵاتەکانی ترەمپ بەرانبەر ئێران کۆدەبێتەوە، ئاماژەی نەوەشکردووە، ئەم هەنگاوە نوێیەی کۆنگرێس لە کاتێکدایە کە گرژییەکان لەگەڵ تاران بەردەوامن و سوپای ئەمریکاش خۆی بۆ ئەگەری ململانێیەکی مەترسیدار ئامادە دەکات، بۆ حاڵەتێک ئەگەر هەوڵە دیپلۆماسییەکان شکستیان هێنا. بەگوێرەی دەستووری ویلایەتە یەکگرتووەکان، تەنیا کۆنگرێس دەسەڵاتی راگەیاندنی جەنگی هەیە، بەڵام پێشتر چەندین هەوڵی هاوشێوە لە لایەن دیموکراتەکان و تەنانەت هەندێک لە کۆمارییەکانیشەوە بۆ سنووردارکردنی دەسەڵاتی سەرۆک شکستیان هێنابوو. هاوکات لەگەڵ ئەم جموجۆڵە سیاسییانە، ئاژانسی رۆیتەرز بڵاویکردەوە، سوپای ئەمریکا پلانێکی تۆکمەی ئامادە کردووە کە توانای جێبەجێکردنی ئۆپەراسیۆنی سەربازی بۆ ماوەی چەند هەفتەیەک هەیە، ئەگەر سەرۆک ترەمپ فەرمانی هێرشکردن دەربکات. ئەم دەنگدانەی هەفتەی داهاتوو وەک تاقیکردنەوەیەکی نوێ بۆ پەیوەندی نێوان کۆشکی سپی و کۆنگرێس دەبینرێت، بەتایبەت لە مامەڵەکردن لەگەڵ دۆسیە هەستیارەکانی رۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا.
فەرماندەیەکى پێشووی سەربازی ئەمریکا دەڵێت، ویلایەتە یەکگرتووەکان دەتوانێت لە ماوەی چەند کاتژمێرێکدا ئێران لەناوببات و هەڵیبووەشێنینەوە، و بۆردومانى پێگە مووشەک هاوێژەکانى بکات، بۆ ئەوەى سیستمى بەرگى ئەو وڵاتە پەکبخات. بۆب هارود، جێگری فەرماندەی پێشووی فەرماندەیی ناوەندی ئەمریکا (سێنتکۆم) بە ڕۆژنامەی (زە یۆرشەلیم پۆست)ی ئیسرائیلی وتووە، جێگیرکردنی ئەو کەشتى و ژمارە زۆرە سەربازەی واشنتۆن لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست "تەنها نیشاندانی هێز نییە"، بەڵکو ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە ئەمریکا توانای هەڵوەشاندنەوەی پێکهاتەی ڕژێمی ئێرانی هەیە لە ماوەی چەند کاتژمێرێکدا". ئاماژەى بەوەشدا، دۆناڵد ترەمپ سەرۆکى ئەمریکا سەلماندی کە ئەوەی دەیڵێت دەیکات، جەختیشى کردەوە، ئێستا وڵاتەکەى هەموو سەرچاوەیەکى پێویستی بۆ کردەوەی سەربازی ئامادەکردووە. بۆب هارود، کە تا ساڵی ٢٠١٣ وەک جێگری فەرماندەی فەرماندەیی ناوەندی ئەمریکا بووە، بەو رۆژنامە ئیسرائیلیىەى وتووە، ئەگەر فەرمانی لێدان لە ئێران بدرێت، ئەوا بە پلە بەندى لە زنجیرەیەک ئامانج دەدرێت، سەرەتا بە دیاریکردنى تواناکانی هێرشبردنی ئێران دەستپێدەکات، لەگەڵ پاراستنى گیانى هاوڵاتیان. ئەو فەرماندە ئەمریکیە رونیکردۆتەوە، لێدان لە ئامانجەکان "لە خوارەوە بۆ سەرەوە" دەست پێدەکات، بەشێوەیەک هەنگاوى یەکەم پێگەى ستراتیژی مووشەکی و شوێنی هەڵدانی مووشەک دەکرێنە ئامانج، کە مەترسی ڕاستەوخۆ بۆ سەر هێزەکانی ئەمریکا و ئیسرائیل دروست دەکەن، هەنگاوى دووەم، لێدانە لەو گرووپانەی هاوپەیمانى ئێرانن و لەدەرەوەى ئەو وڵاتەن و تاران پشتیوانییان لێدەکات، بەو پێیەى دەتوانن بە تۆڵەسەندنەوە لە ئیسرائیل مەترسی دروست بکەن. ئەو بەرپرسەی پێشووی ئەمریکا پێشنیار دەکات، واشنتۆن بارەگای سوپای پاسداران و ئەو ئامرازانەی کە بۆ سەرکوتکردنی گەلی ئێران بەکارهێنراون بکاتە ئامانج و خۆیان لە بەئامانجگرتنی ژێرخانی نیشتمانی بەدوور بگرن. ئەوەشى خستەڕوو، توانا سەربازییەکانی واشنتۆن لەوە زیاترە کە لە شەڕەکانی عێراق و ئەفغانستاندا بینراون، بەهۆی ئەوەی فێربووین تا ئەو پەڕى تواناى خۆمان لەڕووی تەکنەلۆجییەوە پەرەی پێبدەین، پێشتر دەمانتوانی ڕۆژانە چل تا پەنجا ئامانج بپێکین، بەڵام ئێستا ئەمریکا توانای ئەوەی هەیە ڕۆژانە سەدان ئامانج بپێکێت. بۆب هارود، کە خۆى ماوەیەک لە ئێران ژیاوە دەڵێت، هەر چالاکیەکی سەربازی دەبێت هاوتەریب بێت لەگەڵ ئەو ئامانجەی خەڵکی ئێران پشتیوانی لێدەکەن و دەبێتە هۆى بەرتەسککردنەوەی توانای ئەو رژێمە. ئەو بەرپرسەى ئەمریکا لە کۆتایی قسەکانیدا دەڵێت، هیچ کەسێک لە قەبارەی ڕاستەقینەى تواناکانمان تێنەگەیشتووە، چونکە پێشتر کەس نەیبینیوە، ئەگەر ئەمە ڕووبدات ئەوە بۆ هەمووان ئاشکرا دەبێت، تواناکانى ئێمە گەیشتوەتە کوێ، لە ڕووی قەبارە و مەودا و خێرایی و تواناوە، جا بەراورد بە چین یان ڕوسیا بێت.
ئەنجومەنی یەکێتی ئەوروپا بەفەرمی سوپای پاسدارانی خستە لیستی رێکخراوە تیرۆریستیەکانەوە، بەوەش سەرجەم پارەکانیان لە یەکێتیەکە بلۆک دەکرێت و رێگری دەکرێت لەوەی لە وڵاتانی ئەوروپا پارە بۆ ئەو رێکخراوە بڕوات. ئەنجومەنی یەکێتی ئەوروپا لەبەیاننامەیەکدا رایگەیاند، ئەو بڕیارە دوای ئەوە دێت ئەنجومەنەکەیان لە رۆژی 29ی کانوونی یەکەمی ئەمساڵ رەزامەندی نیشاندا بەپێی یاساکانی بەرەنگاربوونەوەی تیرۆر، سوپای پاسدارانی ئێران بخرێتە لیستی رێکخراوە تیرۆریستییەکانەوە. بەپێی ئەو بریارە، هەموو چالاکییەکانی سوپای پاسدارانی ئێران لە وڵاتانی یەکێتی ئەوروپا قەدەغە دەکرێت و سەرجەم پارەو سەرمایەکانی ئەو هێزە لە یەکێتیەکە بلۆک دەکرێن، هەروەها چوونە ناو خاکی ئەوروپا لە ئەندامانی قەدەغە دەکرێت و هەر جۆرە مامەڵەیەکی بازرگانی لەگەڵ کۆمپانیاکانی سەر بە سوپای پاسداران بە "تاوانی تیرۆریستی" هەژمار دەکرێت. ئەنجومەنکە ئاماژەی بەوەداوە، ئێستا 13 کەسایەتی و 23 گرووپی سوپای پاسدارانی ئێران لەلیستی تیرۆردان و هەموو ئەو رێوشوێنانەیان بەرامبەر دەگیرێتەبەر کە لەیاسای بەرەنگاربوونەوەی تیرۆردا دیاریکراون. رۆژی پێنجشەممە 29-01-2026 کایا کالاس، بەرپرسی سیاسەتی دەرەوەی یەکێتیی ئەوروپا لە هەژماری خۆی لە ئێکس نووسی: سەرکوتکاری ناتوانێ بێ وەڵام بمێنێتەوە، وەزیرانی دەرەوەی یەکێتیی ئەوروپا ئێستا هەنگاوێکی یەکلاییکەرەوەیان نا، بە ناساندنی سوپای پاسدارانی ئێران وەک رێکخراوێکی تیرۆریستی. بەرپرسی سیاسەتی دەرەوەی یەکێتیی ئەوروپا هۆشدارییەکی تووندیشی دایە بەرپرسانی باڵای تاران و رایگەیاند: هەر رژێمێک هەزاران کەس لە گەلی خۆی بکوژێ، کار بۆ لەنێوچوونی خۆی دەکات.
سەرۆکى ولایەتە یەکگرتووەکانى ئەمریکا لە نوێترین لێدوانیدا دەڵێت: ئێران چەكی ئەتۆمی هەبێت ئاشتی لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست بەدی نایەت، ێشتا هەندێک کارمان لەگەڵ ئێران هەیە كە تەواوی بكەین. کەمێک لەمەوبەر دۆناڵد ترەمپ لە پەراوێزی سەرۆكایەتیكردنی یەكەم كۆبوونەوەی ئەنجومەنی ئاشتی تایبەت بە غەززە وتى: *كۆتایمان بە هەشت جەنگ هێناو لەو باوەڕەدام جەنگی حەوتەم لەرێگادایە بۆ چارەسەر، كە ئەمە سەختترینیانە. *ئەنجومەنی ئاشتی لە گرنگترین ئەو دەستپێشخەرییانەیە كە بەشدارین تێیدا. *دۆخی غەززە ئاڵۆزە و هێشتا هەندێک شتمان ماوە بیکەین. *کۆبوونەوەکەی ئەمڕۆ گرنگترین کۆبوونەوەیەو زۆربەی سەرکردەکانی جیهانیش ڕەزامەندییان دەربڕیوە بۆ ئەوەی بچنە ناو ئەنجومەنی ئاشتیەوە. هەندێک سەرکردە هەن کە ئێمە نامانەوێت بەشدار بن. *کاردەکەین بۆ دەستەبەرکردنی ئایندەیەکی باشتر بۆ خەڵکی غەززە و ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست و هەموو جیهان. *تێچووی شەڕەکان سەدان هێندەی ئاشتی زیاترە. هیچ شتێك لە ئاشتی گرنگتر نییە. *دوای ئەوەی شەڕی نێوان هیندو پاكستانم راگرت، ژیانی 25 ملیۆن كەسم رزگار كرد. *دەبێت لەگەڵ ئێران بگەینە ڕێککەوتنێکی بەرهەمدار، ئەگینا شتی خراپ ڕوودەدات. *دەبینین شتەکان لە نێوان ئیسرائیل و ئێران بەرەو کوێ دەڕۆن؟ *فڕۆکە بۆمب هاوێژەکانی بی 2 بەتەواوی توانا ئەتۆمییەکانی ئێرانیان لەناوبرد، دواتریش ئاشتیمان لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست بەدەستهێنا. *حەماس چەکەکانی خۆی رادەستدەکات وەک بەڵێن دراوە، یان ڕووبەڕووی دەرئەنجامی سەخت دەبێتەوە و ئەوان ئەوەیان ناوێت. *لە ماوەی 10 ڕۆژی داهاتوودا دەزانین لەگەڵ ئێران دەگەینە ڕێککەوتن یان نا. *ئێران چەكی ئەتۆمی هەبێت ئاشتی لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست بەدی نایەت. *هێشتا هەندێک کارمان لەگەڵ ئێران هەیە كە تەواوی بكەین.
شا چارڵزی سێیەم پاشای بەریتانیا، لەیەکەم لێدوانیدا لەبارەى دەستگیرکردنى براکەى رایگەیاند: "پێویستە دادپەروەرى رێڕەوەى خۆى بگرێت" پاشای بەریتانیا دەشڵێـت، دەمەوێت بە ڕوونی جەخت لەوە بکەمەوە کە پێویستە یاسا ڕێڕەوی خۆی بگرێتەبەر، لە کاتێکدا رێوشوێنەکان بەردەوامن، گونجاو نابێت بۆ من لێدوانی زیاتر لەسەر ئەم بابەتە بدەم، لەم نێوەندەدا من و خێزانەکەم بەردەوام دەبین لە جێبەجێکردنی ئەرکی خۆمان و خزمەتکردنی هەمووتان". ئەمرۆ پێنجشەممە، 19ـی شوباتی 2026، کە هاوکاتە لەگەڵ یادی 66 ساڵەی لەدایکبوونی شازادە ئەندرو، پۆلیسی "تەیمز ڤالی" رایگەیاند، پیاوێکیان لە ناوچەی نۆرفۆلک دەستگیرکردووە، کە لە 60ـەکانی تەمەنی دایە. هەرچەندە پۆلیس بەپێی یاسا ناوی تۆمەتبارەکەی ئاشکرا نەکردووە، بەڵام میدیاکانی بەریتانیا پشتڕاستیان کردەوە، ئەو کەسە شازادە ئەندرویە. ئەم رووداوە دوای ئەوە دێت، هەفتەی رابردوو بەڵگەنامەی نوێ ئاشکرا بوون، گوایە ئەندرو لە کاتی کارکردنی وەک نێردەی بازرگانیی بەریتانیا، زانیاری و بەڵگەنامەی نهێنی بۆ جێفری ئێپستین ناردووە. لە ئیمەیڵێکی ساڵی 2010دا، ئەندرو راپۆرتی نهێنی دەربارەی ڤێتنام، هۆنگ کۆنگ و سەنگاپوور بۆ ئێپستین ناردووە. هەروەها تۆمەتبارە بەوەی زانیاری دەربارەی هەلی وەبەرهێنان و وردەکاری گەشتە فەرمییەکانی بۆ ئەو بازرگانە ئەمریکییە گواستووەتەوە. شا چارلزی سێیەم "نیگەرانی" خۆی بەرامبەر کارەکانی براکەی دەربڕیوە. هەفتەی رابردووش کۆشکی بەکینگهام رایگەیاند، ئەوان "ئامادەن هاوکاری پۆلیس بکەن" لە لێکۆڵینەوەکانیاندا. بەگوێرەی زانیارییەکان، شازادە ئەندرو پێشتر لە هەموو نازناو و ئیمتیازاتە شاهانەییەکانی بێبەشکراوە. ئەو هەنگاوەش دوای بڵاوبوونەوەی چەندین بەڵگەنامەی نوێ دێت لەلایەن حکومەتی ئەمریکاوە، کە تیایدا دەردەکەوێت ناوبراو تۆمەتبارە بە دەستدرێژی سێکسی و بازرگانی بە مرۆڤ و چەندین بابەتی دیکەی نایاسایی.
